ಏಪ್ರಿಲ್ 22, 2026 ರ ಬುಧವಾರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಮೊದಲ ಹಂತದ ಮತದಾನಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ, ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಬದಲು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಸೋನಾರ್ಪುರ್ ದಕ್ಷಿಣ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ರೋಡ್‌ಶೋ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರ ದಕ್ಷಿಣ 24 ಪರಗಣ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ರೋಡ್‌ಶೋ ವೇಳೆ ರಸ್ತೆಯ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಜನ ಸೇರಿದ್ದರು. ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರ ವಾಹನದ ಮೇಲಿನಿಂದ ಜನರ ಕಡೆಗೆ ಕೈಬೀಸಿದರು. ಅದೇ ದಿನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಅಮಿತ್ ಶಾ ಒಂದು ವಿಡಿಯೊ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ, ಬಿದಿರಿನ ಬೇಲಿಯಾಚೆ ನಿಂತು ಮೊಬೈಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಫೋಟೋ ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದವರ ಜೊತೆ ಅವರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವ ವೀಡಿಯೋ. ಈ ವೇಳೆ, ಮುಂಬರುವ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಅವರು ಜನರನ್ನು ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ನೇತೃತ್ವದ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಮತ ಹಾಕುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು.ಮೂರು ಬಾರಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ಬಳಿಕ, ಈ ಬಾರಿ ಬಿಜೆಪಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಕ್ತಿ ಬಳಸಿ ಚುನಾವಣಾ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯಿತು.

2019ರ ಆಗಸ್ಟ್ 5ರಂದು, ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವರಾದ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳ ಬಳಿಕ ಅಮೀತ್ ಶಾ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಫೈಲ್ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ದೃಶ್ಯವು ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅದಾದ ಬಳಿಕ ಅವರು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಿದ್ದ ಆರ್ಟಿಕಲ್ 370 ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಅಚ್ಚರಿ ಕಾನೂನು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು. ಜೊತೆಗೆ, ರಾಜ್ಯದ ವಿಶೇಷ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರವನ್ನು ಎರಡು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ, 2024ರ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ಬಿಜೆಪಿಯ ಶಕ್ತಿ ಕುಗ್ಗಿ, ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಬಹುಮತ ಸಿಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾದ ಬಳಿಕ, ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ.

ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯ ನಂತರದ ನಾಯಕ ಎಂದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬಿಜೆಪಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರಕ, ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಜಾರಿ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಹಾಗೂ ಹೊಸ ಮುಖಂಡರಿದ್ದರೂ ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವ ನಾಯಕನಾಗಿಯೂ ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ. ಅವರು ಕೇವಲ ಮೋದಿ ಅವರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಎರಡನೇ ನಾಯಕನೇ? ಅಥವಾ 2029ರ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, 2024ರಂತಹ ಫಲಿತಾಂಶ ಮರುಕಳಿಸದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಿಜೆಪಿಯಲ್ಲಿ ನಾಯಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆಯ ಯೋಜನೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಯೂ ಇದೆ.

ಜೋಯಾ ಹಸನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಸದಾ “ಚುನಾವಣೆ ಮೋಡ್”ನಲ್ಲೇ ಇರುವ ಬಿಜೆಪಿ ಈಗ 2029ರ ಚುನಾವಣೆಗೆ ತಂತ್ರ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಹೇಳುವಂತೆ, ದೇಶೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒತ್ತಡಗಳು ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಡೊನಾಲ್ಡ್‌ ಟ್ರಂಪ್‌ ಜೊತೆಗಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿವಾದಗಳು, ಆಪರೇಷನ್‌ ಸಿಂಧೂರ್ ಬಳಿಕ ಭಾರತದ ನಿಲುವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತೋರಿಸಲು ಎದುರಾದ ಕಷ್ಟಗಳು, ಪಕ್ಕದ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ, ಗಾಜಾ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧದ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತದ ನಿಲುವಿನ ಮೇಲೆ ಬಂದ ಟೀಕೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಮೋದಿ ಅವರ “ವಿಶ್ವಗುರು” ಇಮೇಜ್‌ಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.

ಜೋಯಾ ಹಸನ್ ಅವರ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ: “ಯಾವಾಗಲೂ ಚುನಾವಣಾ ಸಿದ್ಧತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಿಜೆಪಿ, ಈಗ 2029ರತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸಿ ತನ್ನ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮರುಹೊಂದಿಸುತ್ತಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞನಾಗಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಇದರ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. SIR, ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆ (delimitation), ಹಾಗೂ ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಎಂಬ ಆಲೋಚನೆಗಳಂತಹ ರಚನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಮುಂದಿಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತು ನೀಡುವ ಬಲಪಂಥೀಯ ಜನಪ್ರಿಯ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನೂ ಅವರು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ‘ಅಕ್ರಮ ನುಸುಳುಕೋರರುʼ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಹತ್ವ ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ,” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

“ಈಗ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಕೇವಲ ಎರಡನೇ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವ ಮುಖ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.”

ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಪ್ರಭಾವ

ಬುಧವಾರ ನಡೆದ ಮಹತ್ವದ ರಾಜ್ಯ ಚುನಾವಣೆಯ ಮತದಾನದ ಮುನ್ನ ಅಮಿತ್ ಶಾ ದೊಡ್ಡ ರೋಡ್‌ಶೋ ನಡೆಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆ 2024ರಿಂದಲೇ ಕಾಣಿಸತೊಡಗಿದೆ. 2024ರ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಚಾರಕರಾಗಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ 188 ಚುನಾವಣಾ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗಿಂತ ಮುಂದೆ ಇದ್ದದ್ದು ಕೇವಲ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮಾತ್ರ; ಮೋದಿ 206 ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ 2025ರ ಬಿಹಾರ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಆ ಚುನಾವಣೆಯ ಬಳಿಕ ಬಿಜೆಪಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಈ ವೇಳೆ ಅಮಿತ್ ಶಾ 36 ಚುನಾವಣಾ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದರೆ, ಮೋದಿ ಕೇವಲ 15 ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಎರಡು ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬಿಹಾರದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ನಿತೀಶ್‌ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಆ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ತೆಗೆಯಲು ಬಿಜೆಪಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದಾಗ, ರಾಜ್ಯಸಭೆ ನಾಮಪತ್ರ ಸಲ್ಲಿಸುವ ವೇಳೆ ನಿತೀಶ್ ಕುಮಾರ್ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕುಳಿತಿದ್ದವರು ಅಮಿತ್ ಶಾ.

ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೂ, ನಿತೀಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಎನ್‌ಡಿಎ ಮುಖಂಡ ಎಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣರಾದವರೂ ಅಮಿತ್ ಶಾ. ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಕಳೆದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ Special Intensive Revision (SIR) ಬಗ್ಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, “ಚುನಾವಣಾ ಸುಧಾರಣೆ” ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದ್ದವರು ಅಮಿತ್ ಶಾ. ಆ ವೇಳೆ ಅವರು “ಅಕ್ರಮ ವಲಸಿಗರು” ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿ, ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿ “ಗುರುತಿಸಿ, ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹಾಕುವುದು” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಈ SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಹೆಸರುಗಳು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವರ ನಾಗರಿಕತ್ವವೇ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬ ಟೀಕೆಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.

ಕಳೆದ ವಾರ, ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ, ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆ (delimitation) ಕುರಿತಾಗಿ ತರಲಾಗಿದ್ದ ಸಂವಿಧಾನ (131ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆಯನ್ನು ತಾನೇ ಮುಂದಾಳತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಿದ್ದಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು.

ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಪಕ್ಷಪಾತದ ಆರೋಪ ಮಾಡಿ ಅವಿಶ್ವಾಸ ನಿರ್ಣಯ ತಂದಿದ್ದ ಸ್ಪೀಕರ್ ಓಮ್‌ ಬಿರ್ಲಾ ಅವರನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಪರವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದವರೂ ಅಮಿತ್ ಶಾ.

ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಟೀಕೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚು ಕಠಿಣ ನಿಲುವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡಿರುತ್ತೀರಿ. ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ನಡುವೆಯೇ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಸುದ್ದಿ ತಾಣಗಳು, ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರಕಾರರು, ಹಾಸ್ಯ ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ಬಳಕೆದಾರರ ಮೇಲೂ ಕ್ರಮ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಡಿಜಿಟಲ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲ 2024ರಲ್ಲಿ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ ಆರಂಭಿಸಿದ “ಸಹಯೋಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್”ಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಟೀಕಾಕಾರರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರು ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ನೋಟಿಸ್ ಕಳುಹಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಯಾರ ವಿಷಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅವರಿಗೆ ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ.

ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಪ್ರಕಾರ, ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಸಂಘಟನಾ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ಸರ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ನಾಯಕತ್ವದತ್ತ ನಡೆದ ಬದಲಾವಣೆ 2019ರಲ್ಲಿ ಗೃಹ ಸಚಿವರಾದ ಬಳಿಕ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಮೋದಿ ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.

“2019ರಲ್ಲಿ ಯುಎಪಿಎ (UAPA) ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚೆಯಾಗದ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಿಂದ ಇದು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರ ನಂತರ ವಿಧಿ 370ರ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವುದು, ಸಿಎಎ (CAA) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೋದಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿರುವ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಮತ್ತು ಮುನ್ನಡೆಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಅವರು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಾರೆ,” ಎಂದು ಪತ್ರಕರ್ತ ಹಾಗೂ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ: ದಿ ಮ್ಯಾನ್, ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಪುಸ್ತಕದ ಲೇಖಕ ನಿಲಾಂಜನ್‌ ಮುಖ್ಯೋಪಾದ್ಯಾಯ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

“ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಗೃಹ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರೂ ಅವರು ಪಕ್ಷದ ಪರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರಾಗಿಯೂ ಬೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ, ಅವರು ದೇಶದ ಗೃಹ ಸಚಿವರಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಎರಡೂ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಶಾ ಮತ್ತು ಮೋದಿ ಅವರ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಯಾವುದೇ ಭೇದ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಶಾ ಅವರು ಮೋದಿ ಅವರ ನಿಜವಾದ ಶಿಷ್ಯ. 2002ರಿಂದಲೇ ಅವರು ಮೋದಿ ಅವರ ನಂತರದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕನಾಗಿ ಇದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಈಗಲೂ ಅದೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಮೋದಿ ನೀಡುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಮೋದಿ-ಶಾ ಅವರ ದೀರ್ಘ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣ

ಬಯೋ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದಿರುವ ಅಮೀತ್‌ ಶಾ ಮತ್ತು ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರ ಅವರ ಸಂಬಂಧ 1980ರ ದಶಕದಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ನ ಪ್ರಚಾರಕರಾಗಿದ್ದು, ಶಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು The Caravan ವರದಿ ಮಾಡಿತ್ತು. ಬಳಿಕ ಶಾ ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಘಟಕವಾದ ಎಬಿವಿಪಿ ಸೇರಿದರು. 1986ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು — ಇದು ಮೋದಿ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ವರ್ಷ ಮುಂಚಿನದ್ದು.

ಮೋದಿ 12 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಶಾ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತುಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಗೃಹ ಖಾತೆಯ ಕಿರಿಯ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನವೂ ಸೇರಿತ್ತು.

2016ರಲ್ಲಿ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಎರಡನೇ ಬಾರಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದಾಗ, ಪತ್ರಕರ್ತ ಹಾಗೂ ಲೇಖಕ ನಿಲಾಂಜನ್‌ ಮುಖ್ಯೋಪಾದ್ಯಾಯ ಅವರು ದಿ ವೈರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ, ಮೋದಿ ಅವರ ಏಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಶಾ ಅವರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು 2010ರ ಜುಲೈ ಅವಧಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಆ ವೇಳೆ ಸಿಬಿಐ ಸೋಹ್ರಾಬುದ್ದೀನ್ ನಕಲಿ ಎನ್‌ಕೌಂಟರ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಶಾ ವಿರುದ್ಧ ಚಾರ್ಜ್‌ಶೀಟ್ ಸಲ್ಲಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ಬಳಿಕ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಬಂಧನಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಮೋದಿ ಅವರ ದೆಹಲಿ ಪ್ರವೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಶಾ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರ ಬಂಧನದಿಂದ ಆ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ವೇಗ ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಂಠಿತಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಮುಖೋಪಾಧ್ಯಾಯ ಬರೆದಿದ್ದರು.

ಶಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು “ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ರಾಜಕೀಯ ದ್ವೇಷದ ಬೇಟೆ” ಎಂದು The Caravan ಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, 2002ರ ಗುಜರಾತ್ ಗಲಭೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮೋದಿ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಕುಸಿದಂತೆಯೇ, ಶಾ ವಿರುದ್ಧದ ಹಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳೂ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟವು. ಇದರಲ್ಲಿ 2013ರ ‘ಸ್ನೂಪ್‌ಗೇಟ್’ ಪ್ರಕರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. ಆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಯುವತಿಯ ಫೋನ್ ಟ್ಯಾಪಿಂಗ್‌ಗೆ ಅವರು ಆದೇಶ ನೀಡಿದ್ದರೆಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂದಿತ್ತು.

ಸೋಹ್ರಾಬುದ್ದೀನ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಾಮೀನು ಪಡೆದ ಬಳಿಕ, 2012ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತೆ ಗುಜರಾತ್‌ಗೆ ಮರಳಲು ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು. ನಂತರ ಶಾ ಸಂಘಟನೆಯೊಳಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಮೋದಿ ಅವರ ಆಪ್ತ ಸಹಚರ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಉಪನಾಯಕರಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದರು.

2014ರ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಬಳಿಕ ಮೋದಿ ಅವರು ಶಾ ಅವರನ್ನು “ಮ್ಯಾನ್ ಆಫ್ ದ ಮ್ಯಾಚ್” ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದರು. ಬಳಿಕ ಮಹತ್ವದ ಹಲವು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಸಾಧಿಸಿದ ಚುನಾವಣಾ ಗೆಲುವುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಶಾ ಒಬ್ಬ ಸಮರ್ಥ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿದರು. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ (2019) ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚುನಾಯಿತ ಸರ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಪತನಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರಗಳ ಮೇಲೂ ಶಾ ಅವರ ಪ್ರಭಾವವಿದೆ ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೋದಿಯ ಆಪ್ತ, ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಮುಂದೇನು?

2024ರ ನಂತರ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದಂತಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಇನ್ನೂ ಮೋದಿ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಎಂದು ವೀಕ್ಷಕರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಗಳು ಶಾ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲ; ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಶಾ ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿ ಹಿಂದುತ್ವದ ರಾಜಕೀಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡುತ್ತಿರುವ ಪರಿಣಾಮವೆಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.

“ಈ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಮಗಳು ಇಬ್ಬರ ಸಂಯುಕ್ತ ಕಾರ್ಯವೇ. ಶಾ ಅತ್ಯಂತ ಚಾಣಾಕ್ಷ ಹಾಗೂ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಅಪಾಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಧೈರ್ಯವಿರುವ ನಾಯಕ. ಆದರೆ ಈಗಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಮೋದಿ ಅವರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟು ಅಧಿಕಾರ ಇನ್ನೂ ಅವರಿಗೆ ಇಲ್ಲ,” ಎಂದು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತರೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದರು.

“2024ರ ಲೋಕಸಭಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಮೋದಿ ಅವರ ನಿರೀಕ್ಷೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಅದಾದ ನಂತರವೇ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರೆ ಇಂತಹ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರನ್ನು ನೀವು ನೋಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಜಯದ ಕ್ರೆಡಿಟ್‌ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೋದಿ ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ವಿಫಲತೆಯ ಹೊಣೆ ಹೊರುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಂತೆ ಕಾಣಿಸುವುದರಿಂದ, ಯಶಸ್ಸಿನ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ವಿಫಲವಾದರೆ ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ದೂರವಿಡಲು ಮೋದಿ ಅವರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಮುಖೋಪಾಧ್ಯಾಯ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಶಾ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಿತ್ರಣದಾಚೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.

“ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಪರಸ್ಪರರ ಹಿಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರಿವು ಇದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಬ್ಬರು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ಮೋದಿ ಬಹಳ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ನಾಯಕ. ಅವರ ಕರಿಶ್ಮಾ, ಭಾಷಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಶಾ ಗಿಂತ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ

ಈಗ ಮೋದಿ ಅವರಿಗೆ 75 ವರ್ಷ ಮೀರಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಬಿಜೆಪಿ ಹಿಂದೆ ಅನುಸರಿಸಿದ್ದ ವಯೋಮಿತಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಮತ್ತೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಇದೇ ನಿಯಮವನ್ನು ಎಲ್‌.ಕೆ. ಅಡ್ವಾಣಿ ಮತ್ತು ಮುರಳಿ ಮನೋಹರ ಜೋಶಿ ಅವರಂತಹ ನಾಯಕರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ 2029ರತ್ತ ಸಾಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮೋದಿ ನಂತರದ ನಾಯಕತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಎದ್ದಿವೆ. ಪ್ರಧಾನಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮೋದಿ ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಯೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಆದರೆ ಮೋದಿ ನಂತರದ ಬಿಜೆಪಿಯಲ್ಲಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಮಾತ್ರ ಏಕೈಕ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಲ್ಲ. ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಗೆ ಸಮೀಪದ ವಲಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್‌, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ದೇವೇಂದ್ರ ಫಡ್ನವೀಸ್ ಹಾಗೂ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಸೇರಿ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂವರು ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರು ಭವಿಷ್ಯದ ನಾಯಕತ್ವದ ಪೈಪೋಟಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ.

“ಮೋದಿ ನಂತರ ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಗೆ ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲವೂ ಮೊದಲಿನಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಲವರು ನಾಯಕತ್ವದ ಆಕಾಂಕ್ಷಿಗಳು. ಮೋದಿ ಯಾವಾಗ ಮತ್ತು ಯಾವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಎಲ್ಲವೂ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ಸೋಲಿನ ನಂತರ ಅವರು ಹೊರಬಂದರೆ, ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶವೇ ಇರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಆಗ ಬಿಜೆಪಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮರುಸಂರಚನೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮೋದಿ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಬಲವಾಗಬಹುದು. 2004ರ ನಂತರ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ ಹೇಗೆ ಕುಗ್ಗಿತೋ, ಅದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ರಾಜಕೀಯದ ‘ರಾಜ’ ಇನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಕಷ್ಟ,” ಎಂದು ಮುಖೋಪಾಧ್ಯಾಯ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಲೇಖನ: ಶ್ರಾವಸ್ತಿ ದಾಸ್‌ಗುಪ್ತಾ, ದಿ ವೈರ್

ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಮಂಗಳವಾರ ಸಂಜೆ (ಆಗಸ್ಟ್ 19) ಲೋಕಸಭೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದು, ಆಗಸ್ಟ್ 20 ರ ಬುಧವಾರ ನಡೆಯಲಿರುವ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನ (130 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2025, ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸರ್ಕಾರ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2025 ಮತ್ತು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಪುನರ್ರಚನೆ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2025 ಅನ್ನು ಮಂಡಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯು ರಾಜ್ಯಗಳ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಜನರಲ್‌ಗಳು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರನ್ನು 30 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದರೆ, ಅಪರಾಧಿಯಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ ಅವರನ್ನು ಪದವಿಯಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ, ಅವರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ – ಆದರೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅವರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ 30 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಇಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ.

ಹೊಸ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು, ಅಮಿತ್‌ ಶಾ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನದ 75 ನೇ ವಿಧಿಯನ್ನು (‘ಮಂತ್ರಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತರ ನಿಬಂಧನೆಗಳು’) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಸಂವಿಧಾನ (130 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮಂಡಿಸಲಿದ್ದಾರೆ:

• “ಒಬ್ಬ ಸಚಿವನನ್ನು ಸತತ ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬಂಧಿಸಿ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದರೆ, ಐದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು, ಅವರನ್ನು ಅಂತಹ ಕಸ್ಟಡಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ ಮೂವತ್ತೊಂದನೇ ದಿನದೊಳಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು:
• “ಮೂವತ್ತೊಂದನೇ ದಿನದೊಳಗೆ ಅಂತಹ ಸಚಿವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ, ಆ ನಂತರದ ದಿನದಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಅವರು ಸಚಿವರಾಗಿರುವುದನ್ನು ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ:
• “ಇದಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯು ತನ್ನ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸತತ ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಂಧನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಐದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬಹುದಾದ, ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ, ಅಂತಹ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಬಂಧನದ ನಂತರ ಮೂವತ್ತೊಂದನೇ ದಿನದೊಳಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವರು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ, ಆ ದಿನದಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಅವರು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ…”

ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಚುನಾಯಿತ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯೊಬ್ಬರು 30 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬಂಧನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಅವರ ಅಪರಾಧ ಸಾಬೀತಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಅವರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು ಎಂದು ಮಸೂದೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಹೊಸ ನಿಯಮವನ್ನು 1963 ರ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 45, ಉಪ-ವಿಭಾಗ (5) ಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಊಹಾಪೋಹಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಮರುಸಂಘಟನೆ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆಯು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಷರತ್ತನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಸಚಿವರನ್ನು ಐದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಯಾವುದೇ ಅಪರಾಧಕ್ಕಾಗಿ ಸತತ 30 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಬಂಧಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ಬಂಧನದಲ್ಲಿಟ್ಟರೆ, ಅವರನ್ನು ಈಗ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಜನರಲ್ ಅಥವಾ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪದವಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು:

• “ಒಬ್ಬ ಸಚಿವರನ್ನು ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಸತತವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಬಂಧಿಸಿ ಬಂಧನದಲ್ಲಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಐದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಎಸಗುವ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಗವರ್ನರ್ ಅವರನ್ನು ಮೂವತ್ತೊಂದನೇ ದಿನದೊಳಗೆ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲು ಆದೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ” ಎಂದು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಮರುಸಂಘಟನೆ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ ಅಂಗೀಕಾರವಾದರೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಅಥವಾ ಅವರ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿರುವ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಧಿಕಾರ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೇಳಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ – ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಕೆ ಪೂರ್ಣ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವುದಾಗಿ – ಹೊಸ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯು ಮೊದಲಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅಧಿಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಚುನಾಯಿತ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಈ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಹಿರಿಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರು ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರ ಪ್ರಸ್ತಾಪಗಳನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಆಡಳಿತ ಇರುವ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವೆಂದು ಖಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

” ಎಂತಹ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರವೃತ್ತಿ! ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ! ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ಬಂಧನಗಳು ಅಸಮಾನವಾಗಿವೆ. ಹೊಸ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕಾನೂನು ಬಂಧನದ ತಕ್ಷಣ #CM ಇತ್ಯಾದಿ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಅಭಿಷೇಕ್ ಮನು ಸಿಂಘ್ವಿ ಟ್ವೀಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ , “ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಅಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗವೆಂದರೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು ಪಕ್ಷಪಾತಿ ಧೋರಣೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಛೂ ಬಿಡುವುದು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಚುನಾವಣಾ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸೋಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ, ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಬಂಧನಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು!! ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ಪಕ್ಷದ ಆಡಳಿತ ಇರುವ ರಾಜ್ಯಗಳ ಯಾವುದೇಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮುಟ್ಟಲಿಲ್ಲ!!”

ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಕಿರಣ್ ರಿಜಿಜು, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಶಾಸಕಾಂಗ ಇಲಾಖೆ, ಲೋಕಸಭಾ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಲೋಕಸಭೆಯ ಶಾಸಕಾಂಗ ಕಚೇರಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರವನ್ನು ಶಾ ಮಾರ್ಕ್‌ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಸಕ್ತ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಲು ಸದನದ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೃದುತ್ವ ತೋರಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಶಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿನಂತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2025 ರಂದು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಪ್ರಸಕ್ತ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ನಿಯಮ 19 (ಎ) ಮತ್ತು 19 (ಬಿ) ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಲೋಕಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರಳೀಕರಿಸಲು ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಶಾ “ಸಮಯದ ಕೊರತೆ”ಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ನಿಯಮ 19 (ಎ) ರ ಪ್ರಕಾರ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸಚಿವರು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಮಂಡಿಸಲು ಪೂರ್ವ ಸೂಚನೆ ನೀಡಬೇಕು, ಆದರೆ ನಿಯಮ 19 (ಬಿ) ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಬಂಧಿತ ಮಸೂದೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧತೆಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಮಂಡಿಸುವ ಮೊದಲು ಲೋಕಸಭೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ವಿತರಿಸಬೇಕು.

ಮಂಗಳವಾರ ಸಂಜೆ ತಡವಾಗಿ, ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ವ್ಯವಹಾರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಲೋಕಸಭೆಯ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ವಿನಂತಿಸಿತ್ತು. ಚರ್ಚೆಗಳು ಆ ದಿನಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿದರೆ, ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2025 ರಂದು ಸದನದಲ್ಲಿ ಈ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ.

ಮಳೆಗಾಲದ ಅಧಿವೇಶನಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಎರಡು ಕೆಲಸದ ದಿನಗಳು ಉಳಿದಿರುವಾಗ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಕುರಿತು ಅಮಿತ್‌ ಶಾ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗೆ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದಾಗ, ಅದು ನಿಯಮ 19A ಮತ್ತು 19B ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಲೋಕಸಭಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಗಮನಸೆಳೆದಿದೆ. ಶಾ ಅವರ ತುರ್ತು ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸ್ಪೀಕರ್ ಓಂ ಬಿರ್ಲಾ ಅವರು ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಆಗ ಶಾ ಅವರಿಗೆ 19A ಮತ್ತು 19B ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಉತ್ಪಲ್ ಕುಮಾರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪತ್ರ ಬರೆಯಲು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಶಾ ಈ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದ ನಂತರ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮಯ ನೀಡದೆ ಈ ಪ್ರಮುಖ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ತಂದಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಕೋರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಆಗಸ್ಟ್ 17 ರಂದು ಬಿಜೆಪಿ ತನ್ನ ಪಕ್ಷದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ನಿಷ್ಠಾವಂತ, ಸದ್ಯ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾದ ಸಿಪಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರನ್ನು ಭಾರತದ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ತನ್ನ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಿತು, ಹಿಂದಿನ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ರಾಜೀನಾಮೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕಾರಣಗಳಿನ್ನೂ ನಿಗೂಢವಾಗಿರುವಾಗಲೇ, ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್‌ ಅವರ ಆಯ್ಕೆಯು ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ತೀರ್ಮಾನವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.

ಜುಲೈ 21 ರಂದು ಜಗದೀಪ್ ಧಂಖರ್ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದಾಗ ಹಲವಾರು ರೀತಿಯ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದವು. ಈ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಇದ್ದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಅವರು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಯಶವಂತ್ ವರ್ಮಾ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸುವ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಿಲುವಳಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದು.

ಅನಾಮಧೇಯ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಪ್ರೇರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಸೋರಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮೋದಿ-ಶಾ ತಂಡವು ಧಂಖರ್ ಅವರು  ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಮಹಾಭಿಯೋಗ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು  ಮತ್ತು  ಸರ್ಕಾರವು  ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿತ್ತು.

ಕೊಲಿಜಿಯಂ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಲು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ನೇಮಕಾತಿ ಆಯೋಗದ (NJAC) ಪರವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ವರ್ಮಾ ಪ್ರಕರಣದ ಬಗೆಗಿನ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಮ್ಮತವನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ಅವರ ಯೋಜನೆಯಾಗಿತ್ತು. 2014 ರಲ್ಲಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ನೇಮಕಾತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಅಂತಿಮ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿತು. 2015 ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ NJAC ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಕೊಲಿಜಿಯಂ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಿತು .

ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ವಿಫಲಗೊಳಿಸಿ ಧಂಖರ್ ನಿರ್ಧಾರ

ಅಧಿಕೃತ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇಬ್ಬರು ಸಚಿವರು ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಿಲುವಳಿಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸದಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು. ಪ್ರಧಾನಿಗೆ ಇದು ಇಷ್ಟ ಇಲ್ಲ ಎಣದಯ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಧಂಖರ್ ಅವರು ಸದನದ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು .

ಮತ್ತೊಂದು ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲದ ಪ್ರಕಾರ, ಧಂಖರ್ ಅವರ ದೃಢ ನಿಲುವಿನ ಹೊರತಾಗಿಯೂ,  ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವು ಅವರು ಏನಾದರೂ ಒಂದು ಕಾರಣ ಹುಡುಕುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವರು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಧಂಖರ್ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದತ್ತ ವಾಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬಿಜೆಪಿ ಮುಖಂಡರು ಅನುಮಾನಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷವು ಅವರನ್ನು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ ಆರಂಭಿಸಿತು. ಸರ್ಕಾರದ ಕಡೆಯವರು 10 ಸಂಸದರನ್ನು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರಲು ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಅವರು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಬೇಕಾಯಿತು .

ಅಮೆರಿಕ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಜೆ.ಡಿ. ವ್ಯಾನ್ಸ್ ಅವರ ಭೇಟಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾದ ಬಗ್ಗೆ ಧಂಖರ್ ಕೋಪಗೊಂಡಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಲು ತಮಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಇತರ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಅವರಿಗೆ ವಿದೇಶ ಪ್ರವಾಸಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಯಿತು.

ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತೆ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯೊಂದನ್ನು ಬದಿಗಿಡುತ್ತವೆ: ರಾಜಕೀಯ ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳ ಕಲಾಪಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕೇ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕೇ? ಧಂಖರ್ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಪವೆಂದರೆ  ಅವರು  ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಿಲುವಳಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸದಂತೆ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮೂಗು ತೂರಿಸುವ ಬುದ್ದಿ. ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸುವವರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಲೇಖಕರು 1978 ರಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಕಲಾಪಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದರು, ಕಮಲಾಪತಿ ತ್ರಿಪಾಠಿ ಅವರಂತಹ ಅನುಭವಿಗಳು ಸಭಾಪತಿಯನ್ನು ‘ಮಾನನೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷಜೀ’ ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ‘ಮಾನನೀಯ  ಸದಸ್ಯಜೀ ‘ ಎಂದು ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಎಂದಿಗೂ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

2019 ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ನಂತರ ಸದನದ ಕಾರ್ಯಕಲಾಪಗಳ ರಿಮೋಟ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. 2023 ರ ಚಳಿಗಾಲದ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ 146 ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಸಂಸದರನ್ನು ಉಭಯ ಸದನಗಳಿಂದ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು. ಯಾವುದೇ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.

ಮೋದಿ ನೇತೃತ್ವದ 17ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯು ಕೇವಲ  11 ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಡೆಸಿತು – ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಆ ಸಂಖ್ಯೆ 59 ರಷ್ಟಿತ್ತು. 17ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯು ಕೇವಲ 272 ಅಧಿವೇಶನಗಳೊಂದಿಗೆ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಗೆ ನಡೆದವು. ಇಂದಿನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅವಹೇಳನಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದ ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ 356 ಅಧಿವೇಶನಗಳು ನಡೆದಿದ್ದವು. 2021 ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಸ್ವತಃ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ  ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಹಾಜರಿದ್ದರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರ್ಕಾರವು ಸಂಸತ್ತನ್ನು ತನ್ನ ಆದ್ಯತೆಯ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸುತ್ತಿದೆ.

ಧಂಖರ್ ಅವರ ಪದಚ್ಯುತಿಯು ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಮೇಲಿನಿಂದ ಬರುವ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಪಾಲಿಸುವಂತೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣ ರೇಖೆಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ದಾಟದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ನಿರ್ಗಮನವು ಭವಿಷ್ಯದ ನೇಮಕಾತಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಡ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೋದಿ-ಶಾ ಜೋಡಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ನೇಮಕಾತಿ ನಡೆಸಲು ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಕೇಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಪಟೇಲ್‌ನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್ ಸ್ಟೇಬಲ್‌ನಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಧಂಖರ್ ಅವರ ನೇಮಕಾತಿ ಒಂದು ಅಪವಾದವಾಗಿತ್ತು. ವಿಶೇಷ ಪ್ರಕರಣವಾಗಿ, ಬಂಗಾಳದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿ ಅವರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಗಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ಅವರ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಂದಿನಿಂದ, ಅವರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಿವಿ ಆನಂದ ಬೋಸ್, ಆರ್‌ಎನ್ ರವಿ ಮತ್ತು ಆರಿಫ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಖಾನ್ ಅವರಂತಹ ಇತರ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಧಂಖರ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರನ್ನು ಉತ್ತಮ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಡುವ ಆತಂಕದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಸದನದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು. ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿದಾಳಿಯನ್ನು ಎದುರಾದಾಗ ಅವರು ಒಮ್ಮೆ  ಪ್ರತಿಭಟನೆಯೆಂಬಂತೆ ಸದನದಿಂದ ಹೊರನಡೆದರು. ಅವರು ವ್ಯವಹಾರ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ ಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಕೋಪದಿಂದ ಹೊರನಡೆದಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯಸಭಾದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ವಿಷಯಗಳು ಹಿಂದೆಂದೂ ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ.

ಮೋದಿಯ ಕೈಗೊಂಬೆಯಾಗಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯಲು ಧಂಖರ್ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರೂ, ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ಒಳಗಿನವರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲ ರಚನೆಯ ಮೇಲೆಯೂ ಸಿಕ್ಕ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅವಕಾಶದಲ್ಲೂ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಬಂದರು, ಇದು ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಮೋದಿ-ಶಾ ಜೋಡಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸಮಯದಲ್ಲೂ, 21 ನೇ ಶತಮಾನದ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಂತಹ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಾಗ ತಮ್ಮದೇ ನಾಟಕ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೆ, ಧಂಖರ್ ರೈಸಿನಾ ಹಿಲ್‌ ಮೇಲೆ ಎತ್ತರದ ಗುಮ್ಮಟಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕನಸು ಕಂಡರು.

ಜೆಡಿ ವ್ಯಾನ್ಸ್ ಭೇಟಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಧಂಖರ್ ನೀಡಿರುವ ವರದಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಬಂದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸರ್ಕಾರದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯನ್ನು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದರು. ಭಾರತದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಬಂದ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿರೂಪವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಲು ಧಂಖರ್ ಹಾಜರಿರಬೇಕಿತ್ತು. ಬದಲಾಗಿ, ಧಂಖರ್ ಅವರನ್ನು ಹೊರಗಿಟ್ಟು ಪ್ರಧಾನಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಗಣ್ಯರು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಬಂದು ನಿಂತರು. ಇದು  ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಡಳಿತದ ತಿರಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾಪಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಗೌರವವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ತೋರಿಸುವ ಅವಮಾನವಾಗಿತ್ತು .

ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಉನ್ನತ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನವರನ್ನು ನೇಮಿಸುವುದು  ಮತ್ತು ಅವರ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು. ಇದು ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ, ಕೇಂದ್ರ ತನಿಖಾ ದಳ, ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆ, ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆ ಮುಂತಾದ ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಮಾಹಿತಿ ಆಯೋಗ, ಕೇಂದ್ರ ವಿಜಿಲೆನ್ಸ್ ಆಯೋಗ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ, ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮತ್ತು ಕಂಟ್ರೋಲರ್ ಮತ್ತು ಆಡಿಟರ್ ಜನರಲ್, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿ  ಮತ್ತು ನೆಹರು ಸ್ಮಾರಕ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಗ್ರಂಥಾಲಯದಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಆಡಳಿತವಿರುವ ರಾಜ್ಯಗಳ ರಾಜ್ಯಪಾಲರನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ದಾಳಿಕೋರರನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ರಾಜ್ಯ ಶಾಸಕಾಂಗಗಳು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಮಸೂದೆಗಳಿಗೆ ತಡೆ ಒಡ್ಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೊನೆಗೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ  ಸಮಯ ಮಿತಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನೇಮಕಾತಿಗಳ ಕುರಿತು ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಣೆ ನಡೆಸಿದರು. ರಾಜಭವನಗಳು ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್ ಕಚೇರಿಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳೂ ಇವೆ.

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಗೌರವವನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವನ್ನೇ ಈಗ ನೋಡಿ. ಮುಕ್ತತೆಯೇ ಅದರ ಅಂತರ್ಗತ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಇದು, ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ಕರೆದಂತೆ ಬಿಜೆಪಿಯ ‘ಗುಲಾಮ ಕೆಲಸಗಾರ’ ಎಂಬಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ಮೇಲೆ ನಿಯಮಿತ ದಾಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದುಕೊಂಡು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ, ಅವರಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತರು ಇದಕ್ಕೆಲ್ಲಾ ಗೃಹ ಸಚಿವರು  ಮತ್ತು ಇತರ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರಿಂದ ಮುಕ್ತ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪಿ. ರಾಮನ್, ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು.

ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಈ ಹಿಂದೆಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಬಿಜೆಪಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ‘ನಂಬರ್ ಟು’ ನಾಯಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವರಾಗಿರುವ ಶಾ ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುವುದು ಗಂಭೀರ ಸಂಗತಿ.

ಹಿಂದುತ್ವದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸಿದ್ದಾಂತವಾದ “ಹಿಂದಿ-ಹಿಂದೂ-ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ” ಘೋಷಣೆಯ ಕರಾಳತೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಶಾ ನೀಡಿದ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಪಮೌಲೀಕರಣ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ, ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆ, ಬೌದ್ಧಿಕತೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಬಗ್ಗೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇರುವ ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಬಲ್ಲ ಸಂಗತಿ.

ಅಮಿತ್‌ ಶಾ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಯಾಕೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು?

1. ಭಾಷಾಭಿಮಾನ ಮತ್ತು ವಿಭಜನೆಗೆ ತುಪ್ಪ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ

ಭಾರತದ ಶಕ್ತಿಯೆಂದರೆ ಅದರ ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯತೆ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲ, 22 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಗಳಿವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ವಿದೇಶಿ ಹೇರಿಕೆ ಎಂದು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅವಮಾನ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಶಾ ನೀಡಿದ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಭಾಷಾ ದುರಭಿಮಾನದ ಜ್ವಾಲೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಕೋಮು ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷೆಯೂ ಒಂದು ಪ್ರಚೋದನಕಾರಿ ಅಂಶವಾಗಿರುವ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇದು ಅಪಾಯಕಾರಿ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ, ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ಅಂತರ-ರಾಜ್ಯ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಟಸ್ಥ ಸೇತುವೆ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿ ಮಾತನಾಡದ ರಾಜ್ಯಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು, ಶಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಇಡೀ ದೇಶದ ಮೇಲೆ ಹಿಂದಿ ಕೇಂದ್ರಿತ ಐಡೆಂಟಿಟಿಯನ್ನು ಹೇರಲು ಹಿಂದುತ್ವ ಆಡಳಿತವು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಭಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಷಿಕರ ನಡುವೆ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.

2. ಹಿಂದುತ್ವವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಪರಂಪರೆ ಒಂದು ನೆಪವಷ್ಟೇ!

ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಭಾರತದ ಏಕಮಾತ್ರ ಅಸ್ಮಿತೆಯಾಗಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಬಿಜೆಪಿಯ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗೆ ಶಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು “ಅವಮಾನ”ದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅವರು ಅಲ್ಟ್ರಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳನ್ನು ಉನ್ಮತ್ತರನ್ನಾಗಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷದ ಮೂಲ ಸೈದ್ದಾಂತಿಕ ನೆಲೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿಜವಾದ ದೇಶಭಕ್ತಿಯೆಂದರೆ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂಬಂತೆ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಕಂಡು ಬಂದರೂ, ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇರುವುದು ಹಿಂದಿಯ ಹೇರಿಕೆಯೇ ಆಗಿದೆ.

ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ಹ್ಯಾಂಗೊವರ್‌ನಿಂದ ಹೊರ ಬರುವುದನ್ನು ಯೋಚಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇ, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಜಾಗತಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂವಹನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಶಾ ಅವರು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು “ಅವಮಾನ” ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಧ್ರುವೀಕರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ಜನರ ಗಮನವನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯಬಹುದು. ಇದು ಬಿಜೆಪಿ ಆಡಳಿತ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತಮಗೆ ಬೇಕಾದಂತೆ ಬರೆಯುವ ತಂತ್ರವನ್ನು ಸುಲಭ ಮಾಡಬಹುದು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದಲೇ ಲೋಕಸಭಾ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ, ಬಡವರು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಬರಬಾರದು ಅಥವಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಬಾರದು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

3. ಇಂಗ್ಲೀಷ್‌ ಕಲಿಯದಿದ್ದರೆ ಭಾರತ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೇಗೆ?

ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಭಾರತ ಬೆಳೆಯಲು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರತಿಭೆಗಳ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಭಾಷಾ ಪ್ರಯೋಜನವು ಚೀನಾದಂತಹ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅಸೂಯೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ನಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಭಾರತವು ನೋಡಿದರೆ ಜಗತ್ತಿಗೆ ತಾನು ಹಿಂದುಳಿಯುತ್ತಿರುವ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು, ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಹಯೋಗಗಳಿಗೆ ಭಾರತದ ಕಡೆಗೆ ಆಕರ್ಷಣೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.

ಇದು ಯುವ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿಸುವ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ದೇಶದ ಭವಿಷ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯುಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಶಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಂದುತ್ವ ಆಡಳಿತದ ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ಭಾರತದ ರೂಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮುಕ್ತತೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪೆಟ್ಟು ಬೀಳುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ವಮಾನವ, ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಭಾರತದ ಇಮೇಜ್‌ಗೆ ದಕ್ಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಏಳಿಗೆಯ ಕಡೆಗಿನ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು ಎಂದು ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಶಾ ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯು ಆ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಮುಂದೆ ಬರುವ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರನ್ನು ದೂರವಿಡುವ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿನ ಭಾಷೆಯ ಕುರಿತಾದ ನೀತಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದು. ಸಿರಿವಂತರಲ್ಲದ ಬಡ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಅವಕಾಶಗಳ ಸಿಗದಂತಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇದು ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್‌ ಮಾಧ್ಯಮದವರಲ್ಲದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಭಜನೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.

5. ಬೌದ್ಧಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪತನಕ್ಕೆ ದಾರಿ

ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಅವಮಾನವೆಂದು ಕರೆಯುವುದು ಶಾ ಅವರ ಬೌದ್ಧಿಕ ದಿವಾಳಿತನವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಲ್ಲ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಅವಮಾನ ಇದು. ಭಾರತ ವಿಶ್ವಮಾನವತೆಯ ದೇಶವಲ್ಲ ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇದು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಸ್ವಚ್ಚಂದ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಮುಕ್ತತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಜಾಗತಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು ಭಾರತದ ಯುವಜನರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ತಪ್ಪಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಓದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತವು ಪ್ರಪಂಚದೊಂದಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಜನರಲ್ಲಿ ಸಂಕುಚಿತ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಶಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ಇರುವ ಲಾಭವೆಂದರೆ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ವಿಭಜನೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುದು. ಉಳಿದಂತೆ ಎಲ್ಲವೂ ನಷ್ಟವೇ, ಅಪಾಯಕಾರಿಯೇ!. ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆಗೆ ಬೀಳುವ ಹೊಡೆತ, ಭಾಷಾ ವೈಷಮ್ಯವನ್ನು ಬಿತ್ತುವ ತಂತ್ರ, ಭಾರತದ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟು ಮಾಡಬಲ್ಲ ಅವಿವೇಕದ ಹೇಳಿಕೆ. ಬೌದ್ಧಿಕತೆಯ ಬಗ್ಗೆ, ಜ್ಞಾನದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಶಿಸ್ತುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿರೋಧಿ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ದೇಶ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ನೈಜ ಸವಾಲುಗಳಿಂದ ಜನರ ಗಮನವನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಶಾ ಅವರ ‘ನಾಚಿಕೆಗೇಡು – ಅಪಮಾನ’ ಎಂಬ ಯಾವುದೇ ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶ ಇಲ್ಲದ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ದೇಶಕ್ಕೇ ಹಾನಿ!

ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ವಲಸೆ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿಯರ ಮಸೂದೆ, 2025 ಅನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ನಿರಾಶ್ರಿತ ಸಮುದಾಯವು ಊಹಿಸಲಾಗದಷ್ಟು ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಅವರು ಈಗಾಗಲೇ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಈಗ ಅವರನ್ನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಪಾತಕ್ಕೆ ಎಸೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಅವರು ಹೇಗೆ ಹೊರಬರುತ್ತಾರೆಂದು ಅವರಿಗೇ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.

ಈ ಮಸೂದೆಯು ಮಾನ್ಯ ಪ್ರಯಾಣ ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ವಿದೇಶಿಯರ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ವರ್ಗವು ವಲಸಿಗರು, ವೀಸಾ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರವೂ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು, ಆಶ್ರಯ ಬಯಸುವವರು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಹೈ ಕಮಿಷನರ್ (UNHCR) ನಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಹಾಗೂ ಅದರಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡದ ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ವಲಸಿಗರು ಮತ್ತು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಲವು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ವಲಸಿಗರು ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ತಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದರೆ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಬಹುದು, ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವವನ್ನೂ ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿರುವ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ

ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿರುವ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ದುರಂತಗಳು ಮತ್ತು ಆಘಾತಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಮಸೂದೆ ಕಾನೂನಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟರೆ ಅವರ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ?

ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಬಲವಾದ ಕಾರಣಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಯಾರೂ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳು, ಕುಟುಂಬಗಳು ಮತ್ತು ದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಎಂದಿಗೂ ಮರೆಯಬಾರದು. ನಿರಾಶ್ರಿತರಾಗಿದ್ದ ಸೊಮಾಲಿ-ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕವಿ ವಾರ್ಸನ್ ಶೈರ್ ಅವರು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಅನುಭವವನ್ನು ಈ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಜನಾಂಗೀಯತೆ, ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ:

ಮನೆಯು ಶಾರ್ಕ್‌ನ ಬಾಯಿಯಂತಾಗದೆ
ಯಾರೂ ಮನೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ
ಇಡೀ ನಗರವೇ ​​ಓಡುವುದನ್ನು ನೀವು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗ
ನೀವು ಗಡಿಗಾಗಿ ಓಡುತ್ತಿರುತ್ತೀರಿ.
No one leaves home unless
Home is like the mouth a shark
You only run for the border
When you see the whole city running as well.

ಈ ಮಾತುಗಳು ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಮತ್ತು ವಲಸಿಗರ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಬಂದ ಅನೇಕ ಜನರಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತ ಬಡ, ಆದರೆ ಸಹಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯುತ ದೇಶ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತವು 1951 ರ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ದೇಶೀಯ ಕಾನೂನನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ನಿಜ. ಆದರೆ ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಭಾರತವು ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದೆ. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ನರು, ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ತಮಿಳರು ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಚಿತ್ತಗಾಂಗ್ ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಚಕ್ಮಾಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಅವರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು, ಅವರನ್ನು ಭಾರತದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಹಾಗಾದರೆ, ಸರ್ಕಾರ ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಏಕೆ ನೋಡಿದೆ?

ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕಾನೂನಿನ ಅಧ್ಯಾಯ IV ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಗ್ರೀನ್ ಕಾರ್ಡ್‌ನ ಭರವಸೆಯಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಾದಂತಹ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಲು ಜನರು ಅಸಂಬದ್ಧ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಇದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಇದನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಬೇಕು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಮಸ್ಯೆಯ ಮೂಲ ಕಾರಣ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಬಡತನ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳ ಕೊರತೆ.

ಆದರೆ ನಿರಾಶ್ರಿತರು, ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದಂತೆ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ವೀಸಾಗಳಿಲ್ಲದೆ ದೇಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಮರೆಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಇದರ ಅರ್ಥ ನಿಜವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಕಾಳಜಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದಲ್ಲ. ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಭಾರತ-ಬರ್ಮಾ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಾನವೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಾದಕವಸ್ತು ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ನೋಡಬಹುದು, ಇದನ್ನು ಕೆಲವರು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮಾದಕವಸ್ತು ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಮಿಜೋರಾಂ-ಬರ್ಮಾ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆದಾರರು ಸುರಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ವರದಿಗಳಿವೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟುವುದಾಗಲಿ ಮಾದಕವಸ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ, ಭಾರತವು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಾನವೀಯ ನೆರವು ನೀಡಿ, ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಗೊಳಗಾದ ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದರೆ, ಜನರು ತಮ್ಮ ಹೊಲಗಳಿಗೆ ಮರಳಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು, ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ, ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಅವರವರ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ ಮುಂದುವರಿಯುವವರೆಗೂ, ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ರಾಶಿ ಬೀಳುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ದಂಗೆ, ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಘರ್ಷಣೆಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರತಿ 67 ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ತಮ್ಮ ದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ

ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜವು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ವಲಸಿಗರು ಮತ್ತು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ವಿಷಯವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಬಲಪಂಥೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಉದಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ಅವರು “ಅಕ್ರಮ ವಲಸಿಗರು” ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಕೂಗಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ವಲಸಿಗರ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ, ದಾಖಲೆರಹಿತ ಭಾರತೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಕೈಕೋಳ ಮತ್ತು ಸಂಕೋಲೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಂದು ಬಿಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ದಾಖಲೆರಹಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಕೇವಲ ಶೇಕಡಾ 2 ರಷ್ಟಿದ್ದರು.

ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲೇಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ವಲಸಿಗರು ಮತ್ತು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಸಮಸ್ಯೆಯು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದು, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರತಿ 67 ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. UNHCR ಪ್ರಕಾರ, ಅಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 12.26 ಕೋಟಿ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಓಡಿಹೋಗುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 4.37 ಕೋಟಿ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಇದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು 44 ಲಕ್ಷ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ, ಅವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಚಲನೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಂತಹ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪ್ರವೇಶದ ಕೊರತೆಯಿದೆ.

ವಲಸೆಯನ್ನು ಅಪರಾಧೀಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುವವರನ್ನು ಕ್ರೂರವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಸಂವಿಧಾನದ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಭಾರತದ ಗಡಿಯೊಳಗೆ ವಾಸಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕು (ಆರ್ಟಿಕಲ್ 21) ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು (ಆರ್ಟಿಕಲ್ 14) ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ನಿರಾಶ್ರಿತರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ದೇಶೀಯ ಕಾನೂನನ್ನು ಕರಡು ಮಾಡಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಕೆಲವು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತ್ತು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಆಯೋಗ (NHRC) ಮತ್ತು UNHCR ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಅವರು ಇನ್ನೂ ಕರಡನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿಲ್ಲ. ಭಾರತವು UNHCR ನ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದ್ದು, ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುವವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

2015 ರಲ್ಲಿ ಶಶಿ ತರೂರ್ ಅವರು ಮಂಡಿಸಿದ ಖಾಸಗಿ ಸದಸ್ಯರ ಮಸೂದೆಯೂ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ಇದೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದ ಸಂಪನ್ಮೂಲವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು, ಇದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯರ ಬಗ್ಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಭಾವನೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಿರಾಶ್ರಿತರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗಗಳು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಮತ್ತು ಆಸಿಡ್ ದಾಳಿ, ಇರಿತ ಮತ್ತು ಹೊಡೆತಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ದೈಹಿಕ ದಾಳಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಇದರಿಂದ ಅವರ ದುರ್ಬಲತೆಯ ಲಾಭವನ್ನು ಭಾರತೀಯರು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾರತೀಯರು ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅವರಿಗೆ ರೂಮುಗಳನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಉದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಮಸೂದೆಯು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರಾಶ್ರಿತರಿಗೆ ವಸತಿ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಭಾರತೀಯರು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.

ನಾವು ಗೋಡೆಗಳನ್ನಲ್ಲ, ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಹೇಳಲಾಗದಂತ ಭೀಕರತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ನಂತರ ತಮ್ಮನ್ನು ಭಾರತವು ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಜನರ ಒಂದು ವರ್ಗದ ಮೇಲೆ ಅಸಹನೀಯ ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಮೂಡಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು.

ಲೇಖನ: ನಂದಿತಾ ಹಕ್ಸರ್ ,ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ವಕೀಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಲೇಖಕಿ. ದಿ ಔೈರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ The Indian Govt Should Understand That Refugees Don’t Leave Their Homes Unless They Are Forced To ನ ಕನ್ನಡಾನುವಾದ

ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಜತೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಜತೆ ತಮಿಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಜತೆ ಅಲ್ಲಿನ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶುಕ್ರವಾರ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆ ವಿಚಾರವಾಗಿ ನಡೆದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅಮಿತ್​ ಶಾ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಬಳಿಕ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು, ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಅವರದೇ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ತಮ್ಮ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಮರೆಮಾಚಲು ಭಾಷೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಸುವವರಿಗೆ ಇದು ಬಲವಾದ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರವಾಗಿದೆ ಎಂದಿರುವ ಅಮಿತ್ ಶಾ, ಬಿಜೆಪಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ತಿರುಗೇಟು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ನಾವು ದಕ್ಷಿಣದ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಅಂತಾರೆ ಇದು ಹೇಗೆ? ನಾನು ಗುಜರಾತ್‌ ನಿಂದ ಬಂದವನು. ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ತಮಿಳುನಾಡಿನವರು. ಹೀಗಿದ್ದಾಗ ನಾವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ವಿರೋಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅಮಿತ್ ಶಾ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. 

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಕುರಿತು ಕೆನಡಾದ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿಯ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಈ ವಿಚಾರ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14 ರಂದು ಹೆಸರಿಸದ ಕೆನಡಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಆ ದಿನ ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹೋಗಲು ಆದೇಶಿಸಲಾದ “ಭಾರತೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರ ನಡುವಿನ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಟೆಕ್ಸ್ಟ್‌ಗಳು” ಶಾ ಮತ್ತು ರಾ (RAW) ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯ “ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ” ಮತ್ತು ಇವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ “ಸಿಖ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿಗಳ ಮೇಲೆ ಗುಪ್ತಚರ-ಸಂಗ್ರಹ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾಳಿಗಳನ್ನು” ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

ಭಾರತದಿಂದ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಎಂದು ನಿಷೇಧಿಸಲಾದ ಖಲಿಸ್ತಾನ್ ಪರ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವ ಕೆನಡಾದ ಪ್ರಜೆ ಹರ್ದೀಪ್ ಸಿಂಗ್ ನಿಜ್ಜರ್ ಹತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಏಜೆಂಟರು ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕೆನಡಾದ ಪ್ರಧಾನಿ ಜಸ್ಟಿನ್ ಟ್ರುಡೊ ಆರೋಪಿಸಿದ ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅಮೇರಿಕಾದ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಲೇಖನವು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ತುಪ್ಪ ಸುರಿದಿದೆ.

ಹೈಕಮಿಷನರ್ ಸಂಜಯ್ ಕುಮಾರ್ ವರ್ಮಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಆರು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ “ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು” ಎಂದು ಕೆನಡಾ ತಿಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14 ರಂದು ಭಾರತ ಘೋಷಿಸಿತ್ತು.

ಕೆನಡಾದ ಆರು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರನ್ನು ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಿ personae non gratae ಎಂದು  ಘೋಷಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವು ಕೆನಡಾದ ಉಸ್ತುವಾರಿಗಳನ್ನು ಕರೆಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು.

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟಾವಾದಲ್ಲಿರುವ ಆರು ಭಾರತೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರಿಗೆ ಉಚ್ಚಾಟನೆಯ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೆನಡಾ ಹೇಳಿದೆ.

ಆ ದಿನ, ನಿಜ್ಜರ್ ಹತ್ಯೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ರಾಯಲ್ ಕೆನಡಿಯನ್ ಮೌಂಟೆಡ್ ಪೋಲೀಸ್ ( RCMP ) ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಭಾರತೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ದರೋಡೆಕೋರ ಲಾರೆನ್ಸ್ ಬಿಷ್ಣೋಯ್ ಅವರ ಗ್ಯಾಂಗ್‌ನ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ಕೆನಡಾದ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಬೆದರಿಸಲು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳು ತಮ್ಮಲ್ಲಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು.

ಕೆನಡಾದ ಹಿರಿಯ ಭದ್ರತಾ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಸಲಹೆಗಾರ ಅಜಿತ್ ದೋವಲ್ ನಡುವೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12 ರಂದು ಸಿಂಗಾಪುರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಲೇಖನದ ಮುಂಚಿನ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಶಾ ಅವರ ಹೆಸರು ಇರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದು “ಭಾರತದ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿ” ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ. ಲೇಖನ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಕೆಲ ಗಂಟೆಗಳ ನಂತರ ಲೇಖನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವರನ್ನೇ ಆ ಅಧಿಕಾರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ.

ಕೆನಡಾ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಗುಪ್ತಚರ ಸಲಹೆಗಾರರಾದ ನಥಾಲಿ ಡ್ರೊಯಿನ್ ಅವರು ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿಗೆ ನೀಡಿದ ತನ್ನ ಆರಂಭಿಕ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣದ “ಹಿನ್ನೆಲೆ” ಕುರಿತು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಹರಡುತ್ತಿರುವ “ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ” ಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಮಾಧ್ಯಮ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು.

ಕನ್ಸರ್ವೇಟಿವ್ ಪಕ್ಷದ ಸಂಸದ ರಾಕೆಲ್ ಡ್ಯಾಂಚೋ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೆನಡಾದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದ್ದರು .

“ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಭಾರತೀಯ ಗೃಹ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಈ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿಲ್ಲ, ಅದು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು ಯಾಕೆ …?” ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಇದಕ್ಕೆ ತಾವೇ ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ನೀಡಿಲ್ಲ ಎಂದು  ಡ್ರೊಯಿನ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ನಾವು ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಸಮರ್ಥನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೆನಡಾದ ಉಪ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಮಾರಿಸನ್ ಅವರನ್ನು ಡಾಂಚೋ ಕೇಳಿದಾಗ, ಅವರು “ಪತ್ರಕರ್ತ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದು ಅದು ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ನಾನು ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಇಬ್ಬರು ಕೆನಡಾದ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಆರ್‌ಸಿಎಂಪಿ ಕಮಿಷನರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡು “ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಏಜೆಂಟ್‌ಗಳಿಂದ ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ,” ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು.

ಸಿಖ್ ಸಮುದಾಯದ “ಮತ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳನ್ನು” ಭದ್ರಪಡಿಸುವ ಟ್ರುಡೊ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಮೇಲಿನ ಈ ಆರೋಪಗಳನ್ನು “ಅಪರಾಧ” ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ.

ತನ್ನ ಲಿಖಿತ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ,  ಡ್ರೂಯಿನ್ ಸಹವರ್ತಿಗಳು, ತಾನು ಮತ್ತು ಅಜಿತ್‌ ದೋವಲ್‌ ನಡುವೆ ಆಗಸ್ಟ್ 2023 ರಿಂದ ನಡೆದ ಮೀಟಿಂಗ್‌ಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

“ ನಾವು ಕೆನಡಾದ NSIA, ನನ್ನ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ, ನಾನು ಅಥವಾ GAC [ಗ್ಲೋಬಲ್ ಅಫೇರ್ಸ್ ಕೆನಡಾ], CSIS [ಕೆನಡಿಯನ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಸರ್ವಿಸ್] ಅಥವಾ PCO [ಪ್ರೈವಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫೀಸ್] ನ ಆರು ಕೆನಡಾದ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಸಲಹೆಗಾರರ ನಡುವೆ ಆರು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಮಾತುಕತೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಅಂದರೆ ಆಗಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2023 ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ, ನವೆಂಬರ್ 2023 ರಲ್ಲಿ ದುಬೈನಲ್ಲಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023 ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ, ಜನವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ 2024 ರಲ್ಲಿ ದುಬೈನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮೇ 2024 ರಲ್ಲಿ RCMP ಈ ಪ್ರಕರಣದ ಸಂಬಂಧ ಒಂದು ಬಂಧನವನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದ್ದೆವು, ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದರು.

2024 ರ ಆಗಸ್ಟ್ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ RCMP ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಕೆನಡಾದ ಪ್ರಜೆಗಳ ಮೇಲೆ ಭಾರತೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ಮತ್ತು ದೂತಾವಾಸ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ನಡೆದ “ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೆದರಿಕೆಗಳ” ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಂತರ ಬಿಷ್ಣೋಯ್ ಗ್ಯಾಂಗ್‌ ಬಳಸಿ ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧ ನಡೆಸಲು ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದ್ದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಜೊತೆಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಇವರು ಮಾಡಿದ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಲೆಗಳು, ಹತ್ಯೆಯ ಸಂಚುಗಳು, ಸುಲಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ತೀವ್ರ ಹಿಂಸಾಚಾರಗಳು ಸೇರಿವೆ,” ಕೆನಡಾದ NSA ಆರೋಪಿಸಿದೆ.

ಆರೋಪಗಳಿಗೆ “ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು” ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲು RCMP ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಸಹವರ್ತಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಹೋಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಭಾರತವು ಮೊದಲು “ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದೆ” ಎಂದು ಡ್ರೂಯಿನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಭಾರತವು ಕೆನಡಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವೀಸಾಕ್ಕಾಗಿ ಶಾರ್ಟ್‌ ನೊಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

“ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10 ರಂದು ಆರ್‌ಸಿಎಂಪಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ, ಭಾರತೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಭೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರೂ ವಿಚಾರದ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು,” ಎಂದು ಡ್ರೂಯಿನ್ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12 ರಂದು ಸಿಂಗಾಪುರದಲ್ಲಿ ದೋವಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಆರ್‌ಸಿಎಂಪಿ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಕಮಿಷನರ್ “ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಏಜೆಂಟರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಅಪರಾಧ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಬಂಧ ಇರುವ ಪುರಾವೆಗ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದರು,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಭಾರತದ ಈಎಲ್ಲಾ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದೆ, ಆದರೆ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12 ರ ಸಭೆಯನ್ನು ದೋವಲ್ ಅವರ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಗೌಪ್ಯವಾಗಿಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14 ರಂದು ಮತ್ತೊಂದು ಸಭೆ ನಡೆಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಡ್ರೂಯಿನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

“ಇದರ ಬದಲಿಗೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ನಮ್ಮ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಗೌರವಿಸದೆ ಮರುದಿನ, ಅಂದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 13,  ಭಾನುವಾರದಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಲು ಹೋಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಬಳಿ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಸುಳ್ಳು ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬಳಸಿತು. ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಇದಕ್ಕೆಲ್ಲ ತಾವು ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾವು ಅಗತ್ಯವಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಭಾರತದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರನ್ನು ನಮ್ಮ ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲು ಇದ್ದ ಪ್ರಚೋದನೆಯಾಗಿತ್ತು,” ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು.

ಮಣಿಪುರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಶಾ ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, “ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂಸಾಚಾರ ಸಂಭವಿಸಿದೆ, ಆದರೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕಳೆದ ಮೂರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.

ಈ ಮಧ್ಯೆ, ಕಳೆದ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ಹಿಂಸಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮೀಸಲು ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆ (ಸಿಆರ್‌ಪಿಎಫ್) ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಸೇನಾ ಯೋಧ ಸೇರಿದಂತೆ ಕನಿಷ್ಠ 18 ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದಿ ವೈರ್ ಗಮನಿಸಿದೆ. ಈ ಪೈಕಿ ಹತ್ತು ಸಾವುಗಳು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳೊಂದರಲ್ಲೇ ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ಕಳೆದ ಮೂರು ತಿಂಗಳಿನಿಂದ ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಟೈಮ್‌ಲೈನ್:

1. ಮಣಿಪುರ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಜೂನ್ 16 ರಂದು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ನೀಡುವಂತೆ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು .
2. ಜೂನ್ 18 ರಂದು, ಇಂಫಾಲ್ ವೆಸ್ಟ್‌ನ ವಾಂಗೋಯ್ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಮೈಜಾವೊ ಮಾಮಾಂಗ್ ಲೈಕೈಯಲ್ಲಿ ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಯುವಕನನ್ನು ಗುಂಡಿಕ್ಕಿ ಕೊಂದರು .
3. ನಾಗಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಜೂನ್ 20 ರಂದು ಮಣಿಪುರದ ಕುಕಿ-ಜೋ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸರಕುಗಳ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿದೆ .
4. “ಎರಡು-ಮೂರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ತಲುಪಲು ನಾವು ಆಶಿಸುತ್ತೇವೆ” ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎನ್. ಬಿರೇನ್ ಸಿಂಗ್ ಜೂನ್ 21 ರಂದು ಹೇಳಿದರು.
5. ಕುಕಿ ಗುಂಪು ಜೂನ್ 24 ರಂದು ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಾನಮಾನಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿತ್ತು.
6.  ಮಣಿಪುರ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವುದು ಕೇಂದ್ರದ 100 ದಿನಗಳ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಬಿರೇನ್ ಸಿಂಗ್ ಜೂನ್ 28 ರಂದು ದಿ ಹಿಂದೂಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ  ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಜ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವಾಸ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.
7. ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಮಣಿಪುರದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 3 ರಂದು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಹಲವಾರು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.
8. ಸ್ಥಳೀಯ ಬುಡಕಟ್ಟು ನಾಯಕರ ವೇದಿಕೆ (ಐಟಿಎಲ್‌ಎಫ್) ಜುಲೈ 13 ರಂದು ಗೃಹ ಸಚಿವರಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದು , ಶಾಂತಿ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬ ಬಿರೇನ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ, ಬುಡಕಟ್ಟು ಮುಖಂಡರು ಅಂತಹ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
9. ಜುಲೈ 14 ರಂದು ಜಿರಿಬಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಆರ್‌ಪಿಎಫ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದರು .
10. ಜುಲೈ 15 ರಂದು ಕಂಗ್ಲೇಪಕ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ-ಪೀಪಲ್ಸ್ ವಾರ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನಿಂದ ಹಲ್ಲೆಗೊಳಗಾದ ನಾಗಾ ವ್ಯಕ್ತಿ ಗಾಯಗೊಂಡ ನಂತರ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಪೊಲೀಸರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ  . 
11. ಜುಲೈ 20 ರಂದು ಕಂಗ್ಲೇಪಕ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ (ಪ್ರಗತಿಪರ) ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನನ್ನು ಗುಂಡಿಕ್ಕಿ ಕೊಂದ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿದೆ .
12. ಮಣಿಪುರ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಅಧಿವೇಶನ ಜುಲೈ 31 ರಂದು ಕುಕಿ ಶಾಸಕರಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.
13. ಮಿಜೋರಾಂನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ( ಆಗಸ್ಟ್ 3 ) ಮಣಿಪುರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಗೃಹ ಸಚಿವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮೇಘಾಲಯ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ( ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 6 ) ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
14. ಆಗಸ್ಟ್ 9 ರಂದು ನಡೆದ ಗುಂಡಿನ ಚಕಮಕಿಯಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಗ್ರಾಮ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಉಗ್ರಗಾಮಿ , ಎಲ್ಲಾ ಕುಕಿಗಳು ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಕೊಂದರು.
15. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 10 ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು , ಅಲ್ಲಿ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ರಾಕೆಟ್‌ನಂತಹ ವಸ್ತುವಿನ ಬಳಕೆಯು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ಬಿರೇನ್ ಸಿಂಗ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಅವರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಉನ್ನತ ಭದ್ರತಾ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾರ್ತ್ ಬ್ಲಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದ ನಿಖರವಾಗಿ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಮಂಗಳವಾರ ಷಾ ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಹ ಗಮನಿಸಬೇಕು.

ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹಿಂಸಾಚಾರ ಸಂಭವಿಸದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ಜೊತೆಗೆ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಲು ಮತ್ತು ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಶಾಂತಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅಮೀತ್ ಶಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದರು.

ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಕುಕಿ ಮತ್ತು ಮೈಟೈ ಎರಡೂ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಮಂಗಳವಾರ ಹೇಳಿದರು.

ಹಾಗಿದ್ದೂ,  Coordinating Committee on Manipur Integrity, ITLF, ಕುಕಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಮೈತೇಯ್ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಸೊಸೈಟಿ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಶಾ ತಮ್ಮ ಜೊತೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿರುವುದನ್ನು ದಿ ವೈರ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. 

ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು ಜೂನ್ 2023 ರಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು , ಇದರ ಗುರಿ ಮೈತೆಯಿ ಮತ್ತು ಕುಕಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು , ಮಣಿಪುರ ಸರ್ಕಾರದ ಇತರ ಸಚಿವರು, ಸಂಸದರು, ಶಾಸಕರು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಮುಖಂಡರು ಇದ್ದಾರೆ.

ಗಡಿಗೆ ಬೇಲಿ ಹಾಕಿದ ಶಾ

ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು “ದೇಶದ ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತದ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ರಚನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು” ಭಾರತ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ನಡುವಿನ ಮುಕ್ತ ಚಲನೆಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು (ಎಫ್‌ಎಂಆರ್) ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.

ಎಫ್‌ಎಂಆರ್ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಶಾ ಮಂಗಳವಾರ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ : “ಮಣಿಪುರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, 100 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ನಾವು ಭಾರತ-ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಲಿ ಹಾಕಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೇವೆ, ಇದುವೇ [ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ] ಘಟನೆಗಳ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಮೂವತ್ತು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಫೆನ್ಸಿಂಗ್ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಸಂಪೂರ್ಣ 1,500-ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗಡಿಯನ್ನು ಬೇಲಿ ಹಾಕಲು ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ.”

“ನಾವು ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ CRPF ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದೇವೆ … ನುಸುಳುಕೋರರನ್ನು ತಡೆಯಲು, ನಾವು [FMR] ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶವು ವೀಸಾಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಇರುವಂತೆ ನಿಯಮವನ್ನು ತಂದಿದ್ದೇವೆ,” ಎಂದು ಶಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ

ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳೋದು ನನಗೇನೂ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಆಗಿಲ್ಲ, ಅವರ ಸುಳ್ಳುಗಳು ಹೊಸದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಂಥಾ ಸುಳ್ಳಾ ಹೇಳೋದು ಎಂದು ಮೈಸೈರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮತ್ತು ಮುಖಂಡರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಲೇವಡಿ ಮಾಡಿದರು.

ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬರ ಘೋಷಣೆ ಆದ ಬಳಿಕ ನಾವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 23ರಂದೇ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ತಂಡ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ ಬರ ಕುರಿತಂತೆ ವರದಿ ನೀಡಿದೆ. ಆದರೂ ಅವತ್ತಿಂದ , ಇವತ್ತಿನವರೆಗೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ರಾಜ್ಯದ ಪಾಲಿನ ಬರ ಪರಿಹಾರದ ಒಂದೇ ಒಂದು ರೂಪಾಯಿಯನ್ನೂ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಬಂದು ಎಂಥಾ ಸುಳ್ಳು ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ನೋಡಿ ಎಂದರು.

ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಅಮಿತ್ ಶಾ ಜೋಡಿ ಪ್ರವಾಹ ಬಂದಾಗ ಬರಲಿಲ್ಲ, ಬರಗಾಲ ಬಂದರೂ ಬರಲಿಲ್ಲ. ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಆದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ತಲೆ ಹಾಕದವರು ಚುನಾವಣೆ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಓಡೋಡಿ‌ ಓಡೋಡಿ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಯಾವ ಮುಖ ಹೊತ್ತು ಮೋದಿ, ಅಮಿತ್ ಶಾ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮಾಡ್ತಾರೆ ? ರಾಜ್ಯದ ಜನರಿಗೆ ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ದ್ರೋಹ ಎಸಗಿದ ಇವರನ್ನು ಕರೆಸಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮಾಡ್ತಾರಲ್ಲಾ , ಬಿಜೆಪಿ-ಜೆಡಿಎಸ್ ನವರಿಗೆ ಮರ್ಯಾದೆ ಇಲ್ವಾ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.

ಎಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಹೊರಬಂದಂತೆ ದೇಶ ಕಂಡು ಕೇಳರಿಯದ ಅನೇಕ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಗಳು ಹೊರಗೆ ಬಂದಿವೆ. ಈ ಡೇಟಾವು ಏಪ್ರಿಲ್ 12, 2019 ರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮತ್ತು ಜನವರಿ 15, 2024 ರವರೆಗೆ (ಕೊನೆಯ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದಾಗ) ಅವಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇದು ಯೋಜನೆಯ ಮೊದಲ ವರ್ಷದ ಡೇಟಾವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿಲ್ಲ.

ಮೇಘಾ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್

ಮೇಘಾ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಏಪ್ರಿಲ್ 12, 2019 ಮತ್ತು ಜನವರಿ 11, 2024 ರ ನಡುವೆ ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ದಾನ ನೀಡಿದ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ದಾನಿ. ಹೊಸ ಡೇಟಾದ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಬಿಜೆಪಿಗೆ 584 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿ ನೀಡಿದೆ. ತೆಲಂಗಾಣ ಮೂಲದ ಈ ಕಂಪನಿಯ ಚೇರ್‌ಮನ್ ಪಾಮಿರೆಡ್ಡಿ ಪಿಚಿ ರೆಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಬಂಧಿ ಪಿವಿ ಕೃಷ್ಣಾ ರೆಡ್ಡಿ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 966 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಗುರುವಾರ ಭಾರತೀಯಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಿ 966 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಘಾ ಇಂಜಿನೀಯರಿಂಗ್‌ ಕಂಪನಿಯಿಂದ 584 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಬಿಜೆಪಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಎಂಐಇಎಲ್ ಖರೀದಿಸಿದ ಎಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಬಾಂಡ್‌ಗಳಿಂದ ಲಾಭ ಪಡೆದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವೆಂದರೆ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಕೆ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ರಾವ್ ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತ್ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಮಿತಿ. ಇದು 195 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ವೈಎಸ್‌ಆರ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 37 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ 85 ಕೋಟಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ.

ಬಿಹಾರದ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವಾದ ನಿತೀಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಜನತಾ ದಳಕ್ಕೆ (ಯುನೈಟೆಡ್ ) ಈ ಎಂಐಇಎಲ್ ಕಂಪನಿ 10 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದೆ.

MIEL ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತ. ಆಂಧ್ರ ಮೂಲದ ತೆಲುಗು ದೇಶಂ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ (ಟಿಡಿಪಿ) 28 ಕೋಟಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 18 ಕೋಟಿ, ಜನತಾ ದಳ (ಜಾತ್ಯತೀತ) 5 ಕೋಟಿ. ಪವನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ನೇತೃತ್ವದ ಜನಸೇನಾ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ 4 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ.

ಎಪ್ರಿಲ್ 12, 2023 ರ ಮೊದಲು MIEL ನ ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ 89.75 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನತಾ ದಳ (ಜಾತ್ಯತೀತ) 50 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಮಾಹಿತಿಗಳಿಂದ ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ. ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಸುಮಾರು 56% ಭಾಗವನ್ನು ಮೇ 2023 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯ ಮೊದಲೇ ಜೆಡಿಎಸ್‌ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ MIEL ಅನೇಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಪಾಲಿಗೆ ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಕಂಪನಿಯು 14,400 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಯ ಥಾಣೆ-ಬೊರಿವಲಿ ಜೋಡಿ ಸುರಂಗ ಯೋಜನೆಗೆ ಟೆಂಡರ್ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಟೆಂಡರ್‌ 2023 ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 11 ರಂದು 140 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ ಎಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. 140 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ, 115 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಜೆಪಿಗೆ, ಉಳಿದ 25 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ತೆಲುಗು ದೇಶಂ ಪಕ್ಷ, ಜನಸೇನಾ ಪಕ್ಷ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮತ್ತು ಜೆಡಿಎಸ್‌ಗೆ ಹಂಚಿದೆ.

ಆಗ ಒಂದು ಟೆಂಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ವಿವಾದಕ್ಕೀಡಾಗಿತ್ತು. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂಬೈ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಥಾರಿಟಿ (MMRDA) 2023 ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಜಯ್ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ರಸ್ತೆ ಸುರಂಗಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಟೆಂಡರ್ ಕರೆದಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ MEIL ನ ಬಿಡ್ ಮಾತ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಪಂದಿಸಿತ್ತು. MIEL ಟೆಂಡರ್ ಪಡೆದುಕೊಂಡ ಕೂಡಲೇ MIEL ನ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ L&T ಮೇ 2023 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ತಾಂತ್ರಿಕ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ L&T ಕಂಪನಿಯ ಮನವಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.

ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದ್ದ MIEL ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ದೈತ್ಯ ಕಂಪನಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ 20 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವಿವಾದಗಳನ್ನೂ ಮೈಗೆಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಚುನಾಯಿತರಾಗಿರುವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎ. ರೇವಂತ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, 1 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬೃಹತ್ ಕಾಳೇಶ್ವರಂ ಲಿಫ್ಟ್ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಗುತ್ತಿಗೆಗಳನ್ನು ಈ ಕಂಪನಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಅವ್ಯವಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಬಿಆರ್‌ಎಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ವೈಎಸ್ ಜಗನ್ ಮೋಹನ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರು 2014 ರಿಂದ 2019 ರ ನಡುವೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದಾಗ ಎನ್ ಚಂದ್ರಬಾಬು ನಾಯ್ಡು ನೇತೃತ್ವದ ಟಿಡಿಪಿ ಸರ್ಕಾರವು ಬೃಹತ್ ಪಟ್ಟಿಸೀಮಾ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಎಂಐಇಎಲ್‌ ಕಡೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಲವು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದ್ದ ಇದೇ ಜಗನ್ ತಾವು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಂತರ, MIEL ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುತ್ತಿಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಪೋಲವರಂ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಯೋಜನೆ ಕೂಡ ಒಂದು. ಜಗನ್‌, ನವಯುಗ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು MIELಗೆ ನೀಡಿದರು.

MIEL ಸಹ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯ ಸ್ಕ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್, 2019 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಕಚೇರಿಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ನಂತರ ಈ ಕಂಪನಿ ಬೃಹತ್‌ ಪ್ರಮಾಣದ ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿತು. ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಝೋಝಿ-ಲಾ ಸುರಂಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ 4,509 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಈ ಕಂಪನಿ ಆಗಸ್ಟ್ 2020 ರಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ MIEL ಹೈದರಾಬಾದ್ ಮೂಲದ ಮೈ ಹೋಮ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿಯೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಭಾವಿ TV9TElugu ಚಾನೆಲನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಮತ್ತು NTV ಚಾನೆಲ್‌ನ 22% ಷೇರನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದೆ. MIEL ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ವಾಹನಗಳ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಎಂಐಇಎಲ್‌ನ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿದರೆ, ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಈ ಕಂಪನಿ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ. MIEL ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಕಂಪನಿಗಳು ನೀಡಿದ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗೆ ಹೋಗಿವೆ.
ಎಂಐಇಎಲ್ ಒಡೆತನದ ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಯುಪಿ ಪವರ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಮಿಷನ್ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ 220 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ ಎಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಬಿಜೆಪಿಗೆ 80 ಕೋಟಿ ಬಾಂಡ್ ನೀಡಿದ್ದರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಗೆ 110 ಕೋಟಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಯುಪಿ ಪವರ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಮಿಷನ್ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಟಿಡಿಪಿಗೆ ರೂ 20 ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಜನಸೇನಾಗೆ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ರೂ 10 ಕೋಟಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದೆ.

40 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ MIEL ನ ಮತ್ತೊಂದು ಕಂಪನಿ SEPC Power, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗೆ 30 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನೂ, ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಟಿಡಿಪಿಗೆ ತಲಾ 5 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ. MIEL ನ ಮತ್ತೊಂದು ಕಂಪನಿ Evey Trans Private Limited ಬಿಆರ್‌ಎಸ್‌ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ 6 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿ ನೀಡಿದೆ.

ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ನೋಡಿದಾಗ MIEL ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಂಪನಿಗಳ ಪಾಲು 1232 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಮಾತ್ರ 669 ಕೋಟಿ ರುಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಒಟ್ಟು ದೇಣಿಗೆಯ ಸುಮಾರು 54.3% ಪಾಲು. ಈ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ದೇಣಿಗೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷ ಬಿಆರ್‌ಎಸ್.