ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 498 ಎ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಅಪರಾಧವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಇಂತಹ ಕ್ಷುಲ್ಲಕ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ವಿಳಂಬವಾಗಿರುವ ನ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟೂ ವಿಳಂಬ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಒತ್ತಿಹೇಳಿತು. ಅರ್ಜಿದಾರರು ಪತಿ, ಅತ್ತೆ ಮತ್ತು ಮಾವ ಆರೋಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿವಾದಿ ನಂ. 2 ಮಹಿಳೆ ದೂರುದಾರರಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಪತಿ ಅರ್ಜಿದಾರ-ಆರೋಪಿ ನಂ. 1.

ದೂರು ಮತ್ತು ಇತರ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ  ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಂ.ನಾಗಪ್ರಸನ್ನ, ”ದೂರು ಮದುವೆ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುವ ಬಗೆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಆರೋಪದ ತಿರುಳು ಗಂಡನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಿದ ಬೆಕ್ಕಿನ ಜಗಳದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಪತಿ ಬೆಕ್ಕಿನ ಆರೈಕೆ ಮಾತ್ರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಇರುವ ಜಗಳವಾಗಿದೆ ಎಂದು ದೂರಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ಯಾರಾಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆಯು ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಬೇಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ವರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು ಅಥವಾ ಪತಿ ನಡೆಸುವ ಕ್ರೌರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು ಅಲ್ಲ. ಸಮಸ್ಯೆ ಏನೆಂದರೆ, ಈ ಸಾಕು ಬೆಕ್ಕು ಮತ್ತು ಆ ಬೆಕ್ಕು ಪತ್ನಿಯ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನಡೆಸಿದ ದಾಳಿ ಅಥವಾ ಪರಚುವುದು ಆಗಿದೆ,” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ

“ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪರಿಗಣಿತ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ IPC ಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 498A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧಕ್ಕಾಗಿ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ದುರುಪಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಅಪರಾಧವು 498A IPC ಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹವಾಗಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಯಾವುದೇ ಅಂಶಗಳು ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಕ್ಷುಲ್ಲಕ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಇಂದು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ನ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬ್ಲಾಕ್‌ ಮಾಡಿವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತನಿಖೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದರೆ ಅದು ಈಗಾಗಲೇ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಿರುವ ನ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದಂತೆ,” ಎಂದು ಜಸ್ಟಿಸ್ ನಾಗಪ್ರಸನ್ನ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ” ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆಯ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಎಲ್ಲಾ ತನಿಖೆಗಳಿಗೆ ಮಧ್ಯಂತರ ತಡೆ ಇರುತ್ತದೆ ” ಎಂದು ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತು.

ಈ ಫೋಟೋವನ್ನು ಕೋರ್ಟ್-ಐ ಹಿಂದೆ ತೆಗೆಯಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ರಂಜನ್ ಗೊಗೊಯ್, ಶರದ್ ಬೋಬ್ಡೆ, ಡಿವೈ ಚಂದ್ರಚೂಡ್, ಅಶೋಕ್ ಭೂಷಣ್ ಮತ್ತು ಅಬ್ದುಲ್ ನಜೀರ್ ಇದ್ದಾರೆ. ಇದು ನಂಬುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ ನಡೆಯಾಗಿತ್ತು, ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮಗೆ ಬೇಕಾದಂತೆ ಈ ರೀತಿ ಫೋಟೋ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಸಂಭ್ರಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗಿರುವ ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರ ಈ ಫೋಟೋ ಅವರು ನೀಡಿದ ತೀರ್ಪುಗಳ ವಿಜಯವನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವರದೇ ವಿಜಯದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈಗ ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಭಾರತದ ಎಲ್ಲಾ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕೇ? ಭವಿಷ್ಯದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರವೆಂಬಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅವರು ಕುಳಿತಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ಫೋಟೋ ತೆಗೆಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಬಹುದೇ?

ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮಾರಂಭಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸುವುದು ಮಾಡುವುದು ಸೂಕ್ತವೇ ? ಪ್ರಧಾನಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಇಬ್ಬರ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ಏನು ಮಾಡುವುದು? ಅಥವಾ ಹಿಂದೂವೊಬ್ಬ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಇದು ಹಿಂದೂ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಿಗುವ ವಿಶೇಷ ಭಾಗ್ಯವೇ?

ತಮ್ಮ ನಿವೃತ್ತಿಯ ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು  ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಬೇಕೇ , ಇದು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಫೋಟೋ-ಆಪ್‌ಗಾಗಿ ಮಾಡಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಚಮತ್ಕಾರ ಎಂದೆನ್ನಿಸುವುದಿಲ್ಲವೇ? ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರದ ಮಾಡುವಂತೆ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಬಹುದೇ?

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯ ನಂತರ, ಸಿಜೆಐ ಅವರು ಕೈಹಿಂದೆ ಕಟ್ಟಿ ನಿಂತಿರುವ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾಗೆ  (ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್‌ನಲ್ಲೂ ಕೂಡ) ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಫೋಟೋ (ಈ ಬಾರಿ ಇದನ್ನು ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರೇ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದಲ್ಲ) ಬಳಿ ಇದೆ. ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಈ ರೀತಿಯೇ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕೇ?

ಆದರೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಫೋಟೋ ಪ್ರೇಮಿ ಸಿಜೆಐ ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಅವರ ಫೋಟೋ-ಆಪ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನ ಬಯಕೆಯ ಕುರಿತು ನೋಡೋಣ. ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯವೆಂದರೆ ಕೆಲವು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕರ್ತವ್ಯಗಳ ಹೊರತಾಗಿ, ಸಿಜೆಐ ಸಮಾನರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರು. ಈ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಏನು ಮಾಡಬಹುದೋ, ಅದನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಮಾಡಲು ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಸಿಜೆಐ ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರು ಎಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಅನುಸರಿಸುವಂತೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಫೋಟೋ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪೂರ್ವನಿದರ್ಶನವನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿದ ಚಿತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಫೋಟೋ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಖಾಸಗಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಸಹಜವಾಗಿ, ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಫೋಟೊ ತೆಗೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರ ಒಲವು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಸಿಜೆಐ ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರು ಅಂತಹ ಅಬ್ಬರದ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದರೆ, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಇದು ಒಂದು ಮಾದರಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ನಿವೃತ್ತ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯಪಾಲರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಬೇಕೇ? ಅವರು ತಮ್ಮ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಸಂಭ್ರಮಿಸಬೇಕೇ?  ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಸಂವಾದಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕೇ ?

ಸಿಜೆಐಗಳಿಗೆ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿಶೇಷ ಹಕ್ಕು ಇಲ್ಲ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಅವರು ಇತರ ಎಲ್ಲ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೂ ಸಮಾನರು. ಸಿಜೆಐ ಚಂದ್ರಚೂಡ್ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಸಹ ಪಾಲಿಸಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಮುರಿದಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಲೇಖನ: ರಾಜೀವ್ ಧವನ್, ಹಿರಿಯ ವಕೀಲರು 

(ದಿ ಇಂಡಿಯಾ ಕೇಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದ ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ದಿ ವೈರ್‌ ಮರುಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಈ ಲೇಖನದ ಅನುವಾದವನ್ನು ಪೀಪಲ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.)