ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ವಿವಾದ: ಟ್ರಂಪ್ ಕರೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು; ಸೇನೆ ಹಿಂತೆಗೆಯುವಂತೆ ಚೀನಾ ಆಗ್ರಹ

ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಮಹತ್ವದ ಮಾರ್ಗವಾದ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ (Strait of Hormuz) ಬಲಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆಸಲು ಮುಂದಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದಲೇ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಸರಣಿ ದಾಳಿಗಳಿಂದಾಗಿ ತೈಲ ಸಾರಿಗೆಯು ಗಂಭೀರ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದೆ. ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವಂತೆ ಟ್ರಂಪ್ ನೀಡಿದ್ದ ಕರೆಯನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್‌ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ನೇರವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿವೆ.

ತಮ್ಮ ದೇಶದ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳನ್ನು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ ಕೂಡ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣದ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳದೆ, ಮೊದಲು ಅಮೆರಿಕದೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ಇಟಲಿಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಆಂಟೋನಿಯೊ ತಜಾನಿ ಅವರು ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಶಕ್ತಿಯ ಬದಲಾಗಿ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆಯ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರವೇ ಪರಿಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಇಟಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಹಾರ್ಮುಜ್‌ಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಉದ್ದೇಶವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಟ್ರಂಪ್, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗುವ ತೈಲದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಏಳು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಕೈಜೋಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಚೀನಾ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್ ಸೇರಿವೆ ಎಂದು ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ನಾಟೋ (NATO) ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಅಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಭವಿಷ್ಯ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಲಿದೆ ಎಂದು ಟ್ರಂಪ್ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಇಂತಹ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನಾಟೋ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೇ ಮಾರಕವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಕಳವಳವಾಗಿದೆ.

ಇರಾನ್ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಗೆ ಕಟುವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದು, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಮುಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಇರಾನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಅರಗ್ಚಿ ಮಾತನಾಡಿ, “ನಾವು ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುವ ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಿತ್ರರಿಗೆ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬಳಸಲು ನಾವು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಖಡಕ್ ಆಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಾವುದೇ ಅಮೆರಿಕದ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗೆ ಗಲ್ಫ್ ಪ್ರದೇಶ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಜಾಗತಿಕ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ದೊಡ್ಡ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಚೀನಾ, ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಕರೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಷರತ್ತನ್ನು ವಿಧಿಸಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸೇನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ತಾವು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಹಕರಿಸುವುದಾಗಿ ಚೀನಾ ವಿದೇಶಾಂಗ ಇಲಾಖೆಯ ವಕ್ತಾರ ಲಿನ್ ಜಿಯಾನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಘರ್ಷಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ ಕಳೆದುಹೋಗಿದೆ ಎಂದು ಚೀನಾ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.

ಸದ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಬೀಜಿಂಗ್ ಪ್ರವಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಈ ಭೇಟಿಯು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ತಣಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಅಸಮ್ಮತಿ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಷರತ್ತುಬದ್ಧ ನಿಲುವು ಅಮೆರಿಕದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಈ ಸಂಘರ್ಷವು ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಭೀಕರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು, ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಈಗ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳತ್ತ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟಿದೆ.