ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಸಾಲವೇ ಸಾಲ, ಕಾಗದದ ಮೇಲಷ್ಟೇ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ ಅಮೃತ ಕಾಲ

ಮೋದಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಲ ವಿಪರೀತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಹೀಗೆ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಾಲ ಮಾಡಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಆ ವೆಚ್ಚವು ಜನರ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಈ ವರ್ಷ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮಂಡಿಸಿದ ಬಜೆಟ್ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ತಜ್ಞರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಆರ್ಥಿಕ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೂ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ ವಲಯಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿಟ್ಟ ಅನುದಾನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತಿದೆ.

ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಏರಿಕೆ… ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಕಡಿತ ಬಜೆಟ್ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ 2026-27ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಸರ್ಕಾರಿ ವೆಚ್ಚ 53.5 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚ 12.2 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಇದೆ. ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಜಿಡಿಪಿಯ ಶೇ. 4.3ಕ್ಕೆ ತಗ್ಗಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿರುವ ಸರ್ಕಾರ, ಸಾಲ-ಜಿಡಿಪಿ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಶೇ. 55.6ಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಈ ಗುರಿಗಳು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನಗಳು ಮೂಡಿವೆ. ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ 1.39 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ., ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ 1.05 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ., ಕೃಷಿಗೆ 1.63 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ., ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ 62,326 ಕೋಟಿ ರೂ., ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ 2.73 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿರುವುದಾಗಿ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹಳೆಯ ಅನುಭವಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಬಜೆಟ್ ಅಂದಾಜುಗಳಿಂದ (BE) ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜುಗಳಿಗೆ (RE) ಬರುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಈ ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ವೆಚ್ಚಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. 2025-26ರ ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಂಚಿಕೆಯು 2.65 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಂದ 2.12 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ವಲಯಗಳಲ್ಲೂ ಇದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.

ನರೇಗಾ ಮತ್ತು ಪಿಎಂ-ಪೋಷಣ್ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಂಕಷ್ಟಗಳಿದ್ದರೂ, ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆಗೆ (MGNREGS) ಬಜೆಟ್ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ನೈಜ ಏರಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ. ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗಿನಿಂದ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಇದನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಇದನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳೂ ಇವೆ. 2026-27ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ‘ವಿಕಸಿತ್ ಭಾರತ್ ಗ್ರಾಮೀಣ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿರುವುದರಿಂದ ನಿಜವಾದ ವೆಚ್ಚದ ಏರಿಕೆ ಎಷ್ಟೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಪಿಎಂ-ಪೋಷಣ್, ಅಂಗನವಾಡಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿಟ್ಟ ಅನುದಾನದ ನೈಜ ಬಿಡುಗಡೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಪೋಷಣೆಯ ಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಟುಂಬ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ-5 (NFHS-5) ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತಹೀನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬಡ್ಡಿ ಹೊರೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಆರ್ಥಿಕ ಶಿಸ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ದಿನೇ ದಿನೇ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಆ ಸಾಲದ ಮೇಲಿನ ಬಡ್ಡಿ ದೊಡ್ಡ ಹೊರೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಕಲ್ಯಾಣ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿಯ ಹೊರೆ. 2025ರಲ್ಲಿ 11.37 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಇದ್ದ ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿಯು 2026ರಲ್ಲಿ 12.76 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅನುದಾನ ಮೀಸಲಿಡುವುದು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹೊರೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಯೋಜನೆಯಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದೊಂದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ನಾಮಮಾತ್ರದ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಷ್ಟ ಪಿಎಂ-ಕಿಸಾನ್, ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಭಾರತ್, ಪಿಎಂ-ಪೋಷಣ್ ಮುಂತಾದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಪ ಏರಿಕೆ ತೋರಿಸಿದ್ದರೂ, ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ ಅವುಗಳ ನೈಜ ಮೌಲ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆರೋಗ್ಯ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಆದಾಯ ಭದ್ರತಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಈ ನಾಮಮಾತ್ರದ ಏರಿಕೆಗಳು ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾರವು ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 2026-27ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ ರಾಜ್ಯದಂತೆ ಬಿಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಮಾಡಿದೆ. ಆದರೆ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿನ ಲೋಪಗಳು ಮತ್ತು ನೈಜ ವೆಚ್ಚಗಳಲ್ಲಿನ ಕಡಿತದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಜನರ ಜೀವನಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣುವುದು ಕಷ್ಟ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ ಅನುದಾನ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವುಗಳು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಖರ್ಚಾಗುವುದು ಕೂಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತವು ಜನರ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಬಲವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಘೋಷಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರಗಳಲ್ಲದೆ ನಿಜವಾದ ಉದ್ಯೋಗ, ಬಲವಾದ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವಿಲ್ಲದೆ ಹೋದರೆ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಸದಾ ಹೇಳುವ ‘ವಿಕಸಿತ್ ಭಾರತ್’ ಕೇವಲ ಟೊಳ್ಳು ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.