ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಹಿನ್ನಡೆ? ಚೀನಾದಿಂದ ಭಾರತದ ಆಮದು ಮುಂದುವರಿಕೆ; ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೊರತೆ 112 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಏರಿಕೆ

ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿ, ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ನೇತೃತ್ವದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ‘ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ’ ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಎದ್ದಿವೆ.

ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಚೀನಾದ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದೆ. 2025-26ನೇ ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ ಭಾರತದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೊರತೆ 112 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದೆ ̤

ಯಾವುದೇ ಒಂದು ದೇಶದೊಂದಿಗಿನ ಭಾರತದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೊರತೆಯಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಈ ಮೂರು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೇ ಚೀನಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಗುವ ಒಟ್ಟು ಆಮದುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ.75ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಹೊಂದಿವೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.80ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿದೆ.

ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಚೀನಾದ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳೇ ಆಧಾರ

ಭಾರತದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದರೂ, ಅದಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಚಿಪ್‌ಗಳು, ಲಿಥಿಯಂ, ಬ್ಯಾಟರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೋಶಗಳಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳಿಗಾಗಿ ಚೀನಾವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ.

2025-26ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಆಮದುಗಳಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು 46.3 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ಒಟ್ಟು ಆಮದಿನ ಶೇ.44.2ರಷ್ಟಿದೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ನಿಂದ 11.2 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ಆಮದು ನಡೆದಿದೆ. ಚೀನಾದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮರುರಫ್ತು ಮಾಡುವ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಯೂ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ.

ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ 2025ರಲ್ಲಿ 22,900 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಕಾಂಪೊನೆಂಟ್ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಚರಿಂಗ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು.

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳಿಗೂ ಚೀನಾ ಅವಲಂಬನೆ

ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ನಿರ್ಮಾಣ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಭಾರೀ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲೂ ಚೀನಾ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದೆ. 2025-26ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಚೀನಾದಿಂದ 29.4 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಆಮದುಗಳಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.39.7ರಷ್ಟಿದೆ.

ಕ್ರೇನ್‌ಗಳು, ಬುಲ್ಡೋಜರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸುರಂಗ ಕೊರೆಯುವ ಯಂತ್ರಗಳಂತಹ ಭಾರೀ ಉಪಕರಣಗಳ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.45ರಿಂದ 75ರವರೆಗೆ ಇದೆ. ಹೊಲಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆಣಿಗೆ ಯಂತ್ರಗಳ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.87.7ರಷ್ಟಿದೆ. ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮತ್ತು ಒಕ್ಕಣೆ ಯಂತ್ರಗಳ ಆಮದಿನಲ್ಲೂ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.76ರಷ್ಟಿದೆ.

ಸುರಂಗ ಕೊರೆಯುವ ಯಂತ್ರಗಳ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಚೀನಾ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಂಪನಿಯೊಂದರೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಲು ಭಾರತ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಔಷಧ ಉತ್ಪಾದನೆಗೂ ಚೀನಾದ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಅವಲಂಬನೆ

ಔಷಧ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಔಷಧೀಯ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲೂ ಚೀನಾ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. 2025-26ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮದು 81.3 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾವಯವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಮೌಲ್ಯ 25.4 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿದೆ. ಈ ಸಾವಯವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಆಮದಿನಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.43.5ರಷ್ಟಿದೆ.

ಔಷಧ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಬಳಸುವ ಪೆನಿಸಿಲಿನ್‌ನ ಶೇ.81, ರಿಫಾಂಪಿಸಿನ್‌ನ ಶೇ.86, ಕ್ಲೋರಾಂಫೆನಿಕಾಲ್‌ನ ಶೇ.95 ಮತ್ತು ಎರಿಥ್ರೋಮೈಸಿನ್‌ನ ಶೇ.99ರಷ್ಟು ಆಮದು ಚೀನಾದಿಂದಲೇ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ವಿವರಿಸಿದೆ.

ಇನ್ನು ರಸಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಗೂ ಭಾರತ ಆಮದುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. 2025-26ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ 14.5 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪಾಲು ಶೇ.19.6ರಷ್ಟಿದೆ.

ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗದು

ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಸಾಧಿಸಲು ಕೇವಲ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವುದರಿಂದ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ತಜ್ಞರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಕೌಶಲ್ಯ ತರಬೇತಿ, ಉತ್ತಮ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಹಭಾಗಿತ್ವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

‘ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ’ ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಾಗಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಆಮದುಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವುದು ಉತ್ಪಾದನಾ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯ ಗುರಿ ಸಾಧನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ:

ವಿಶೇಷ ಸಂಸತ್ ಅಧಿವೇಶನ ನಡೆಸಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಸೂದೆ ಮಂಡನೆಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ; ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಟೀಕೆ