‘ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ’ ಅಥವಾ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಕುರಿತು ಅವರು ನೀಡಿದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಕೇವಲ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ‘ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಮೂಲ ರಚನೆಯ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ತಾರ್ಕಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಾಗಿತ್ತು..” ವಿಆರ್ ಕಾರ್ಪೆಂಟರ್ ಅವರ ಬರಹದಲ್ಲಿ
ಡಾ.ಬಿ.ಆರ್.ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕೀಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಗುಹೋಗುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾಗಿ ಮತ್ತು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ ಅಪ್ರತಿಮ ಚಿಂತಕ. ‘ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ’ ಅಥವಾ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಕುರಿತು ಅವರು ನೀಡಿದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಕೇವಲ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ‘ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಮೂಲ ರಚನೆಯ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ತಾರ್ಕಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಾಗಿತ್ತು.
1940ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಅವರ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಕೃತಿ “ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಅಥವಾ ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆ” (Pakistan or the Partition of India) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ (ಭಾಗ-೩ ಅಧ್ಯಾಯ-೧೪) ಅವರು ಈ ಕುರಿತು ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಕಟುವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬರಹದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಹಿಂದಿನ ಆಳವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸವಿವರವಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ:
ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಯಥಾವತ್ ಮಾತುಗಳು:
“If Hindu Raj does become a fact, it will, no doubt, be the greatest calamity for this country. No matter what the Hindus say, Hinduism is a menace to liberty, equality and fraternity. On that account it is incompatible with democracy. Hindu Raj must be prevented at any cost.”
(ಅನುವಾದ: “ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯವು ಒಂದು ವೇಳೆ ವಾಸ್ತವವಾದರೆ, ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಅದು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಒದಗುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿಪತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂಗಳು ಏನೇ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಲಿ, ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವಕ್ಕೆ ಮಾರಕವಾಗಿದೆ. ಅದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಬೆಲೆ ತೆತ್ತಾದರೂ ತಡೆಯಲೇಬೇಕು.”)
ಅವರ ಈ ಮಾತುಗಳ ಸವಿವರವಾದ ವಿವರಣೆ ಹೀಗಿದೆ:
- “ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿಪತ್ತು” (The Greatest Calamity) – ಏಕೆ?
ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ‘ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗುವುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಹಸ್ತಾಂತರವಲ್ಲ. ಭಾರತದಂತಹ ಬಹುತ್ವ, ಬಹು-ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರವು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಧರ್ಮದ ತತ್ವಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡರೆ, ಅದು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನಾಹುತಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು. ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ ವಾಸ್ತವವಾದರೆ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಮೇಲೆ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ನಡೆಸುವ ಮತ್ತು ಶೋಷಿತ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಂದ ವಂಚಿತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಆತಂಕವಾಗಿತ್ತು.
- “ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸಮಾನತೆ, ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವಕ್ಕೆ ಮಾರಕ” (Menace to Liberty, Equality, and Fraternity):
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಈ ಮೂರು ಮೂಲ ಸ್ತಂಭಗಳನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವು ತನ್ನ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿಯೇ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ವಾದಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಅವರು ‘ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ಅಸಮಾನತೆ’ (Graded Inequality) ಮತ್ತು ‘ಚಾತುರ್ವಣ್ಯ್ರ’ (ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸಿದರು:
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಿರಾಕರಣೆ: ಹಿಂದೂ ಸಮಾಜ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವೃತ್ತಿ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನಗಳು ಆತನ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತವೆ. ತನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ, ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದುವ ಅಥವಾ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಮಾಡುವ ‘ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದೆ
ಸಮಾನತೆಯ ನಿರಾಕರಣೆ: ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆಗೆ ಸಮಾನತೆಗೆ ಜಾಗವೇ ಇಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು, ಅವರ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಎಂಬಂತೆ ಮೇಲು-ಕೀಳಿನ ಏಣಿ ಇದೆ (Graded Inequality). ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸಮಾಜದ ಕಟ್ಟಕಡೆಯ ಮನುಷ್ಯನು ಎಂದಿಗೂ ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಭ್ರಾತೃತ್ವದ ನಿರಾಕರಣೆ: ಭ್ರಾತೃತ್ವ ಎಂದರೆ ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವಿನ ಸಹಜ ಒಡನಾಟ, ಅಂತಃಕರಣ ಮತ್ತು ಕರುಣೆ. ಆದರೆ, ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅಂತರ್ಜಾತಿ ವಿವಾಹ, ಸಹಭೋಜನ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೆರೆಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ. ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಜಾತಿಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಭ್ರಾತೃತ್ವ ಅಸಾಧ್ಯ.
- “ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ” (Incompatible with Democracy):
ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ‘ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ’ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ಚುನಾವಣೆ ಅಥವಾ ಸಂಸದೀಯ ಸರ್ಕಾರವಲ್ಲ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವೆಂದರೆ ಅದು ‘ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬದುಕುವ ಒಂದು ವಿಧಾನ’ (a form and a method of associated living). ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಸಮಾನ ಗೌರವ ಸಿಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅದು. ಆದರೆ, ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯದ ಕಲ್ಪನೆಯು ಇದಕ್ಕೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಶಾಸನಗಳಾದ ಮನುಸ್ಮೃತಿ ಮುಂತಾದವುಗಳು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಹುಟ್ಟಿನ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇಂತಹ ಅಸಮಾನತೆಯ ತಳಹದಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿರುವ ಧರ್ಮವು, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಮಾನತೆಯ ತತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಸಕಾರಣವಾಗಿ ವಾದಿಸಿದರು.
- “ಯಾವುದೇ ಬೆಲೆ ತೆತ್ತಾದರೂ ತಡೆಯಲೇಬೇಕು” (Must be prevented at any cost):
ಇದು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತ್ತು ಕಠಿಣವಾದ ನಿಲುವು. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತವನ್ನು ಒಂದು ಜಾತ್ಯತೀತ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ನೋಡಬಯಸಿದ್ದರು. ಭಾರತವು ಒಂದು ವೇಳೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ (Theocratic State) ಮಾರ್ಪಟ್ಟರೆ, ದೇಶದ ರ್ಪಟ್ಟರೆ, ದೇಶದ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು, ದಲಿತರು, ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪ್ರಜೆಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಖಚಿತವಾಗಿ ನಂಬಿದ್ದರು. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅವರು, ಈ ‘ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ’ದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಬರದಂತೆ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ “ಯಾವುದೇ ಬೆಲೆ ತೆತ್ತಾದರೂ” ತಡೆಯಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ದೃಢವಾದ ಕರೆ ನೀಡಿದರು.
ಅಂದಹಾಗೆ, ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್ನ ‘ಪಾಕಿಸ್ತಾನ’ದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ರಚನೆಯಾಗುವುದಾದರೆ, ಅದೇ ತರ್ಕವನ್ನು ಬಳಸಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರು ‘ಹಿಂದೂ ರಾಜ್ಯ’ದ ಬೇಡಿಕೆ ಇಟ್ಟರೆ, ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ಅದು ಭಾರತದ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಶೋಷಿತ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿಭಜನೆಗಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡ ಮಾರಕವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ಅವರು ಅಂದೇ ತಮ್ಮ ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.
